ဆီးရီးယားနိုင်ငံ၏ ယခင် မုဖ်သီချုပ်အား တရားစွဲဆိုမှု အမိန့်ချမှတ်ရန် နီးကပ်လာပြီ၊ တရားလိုဘက်က သေဒဏ်ချမှတ်ရန် တောင်းဆိုထား

အဲဟ်လေ့ဘိုက်(သ) (အလိုင်ဟေမွစ်စလာမ်) သတင်းဌာန ၊ အဗ်နာ

ဆီးရီးယားနိုင်ငံ၏ ယခင် မုဖ်တီချုပ် အာမက် ဘဒ်ရ်အဒ်ဒင် ဟက်ဆွန် ၏ အမှုသည် ဒမတ်စကတ်မြို့ စတုတ္ထ မြောက် ရာဇဝတ်တရားရုံးတွင် ပဉ္စမအကြိမ် ကြားနာစစ်ဆေးမှု ပြုလုပ်ပြီးနောက် နောက်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိ လာပြီဖြစ်ပါတယ်။ တရားရုံးက ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက်နေ့တွင် နောက်ဆုံးစစ်ဆေးမှုနှင့် အမိန့်ချမှတ်ရန် သတ်မှတ် ထားပါတယ်။

ဤအမှုသည် ယခင်အစိုးရအုပ်ချုပ်ရေးမှ ထင်ရှားသူများအပေါ် ပြုလုပ်နေသည့် အခြားတရားစွဲဆိုမှုများနှင့်အတူ ဆီးရီးယားအစိုးရသစ်က “အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလ တရားမျှတမှု” ကို အကောင် အထည်ဖော် နေသည် ဟူသော ၎င်း၏ ပြောဆိုချက်အတွက် အရေးကြီးသော စမ်းသပ်မှုတစ်ရပ် ဖြစ်လာပါတယ်။

ဆီးရီးယားအစိုးရပိုင် တရားဝင်သတင်းဌာန SANA ၏ ဖော်ပြချက်အရ နောက်ဆုံးကြားနာမှုတွင် တရားလိုဘက်၊ တိုင်ကြားသူနှင့် တရားခံဘက်မှ ရှေ့နေတို့က ၎င်းတို့၏ လျှောက်လဲချက်များကို တင်ပြခဲ့ကြပြီး ဟက်ဆွန်၏ နောက်ဆုံးထွက်ဆိုချက်ကိုလည်း နားထောင်ခဲ့ပါတယ်။ ထိုလုပ်ငန်းစဉ်များ ပြီးဆုံးပြီးနောက် အမှုတွဲကို နောက်ဆုံးစစ်ဆေးရန်နှင့် အမိန့်ချမှတ်ရန် တရားရုံးထံ လွှဲပြောင်းထားပါတယ်။

ဆီးရီးယားတရားလိုပြည်သူ့အဖွဲ့က ယခင်ကတည်းက ဤအမှုတွင် ဟက်ဆွန်အား သေဒဏ်ချမှတ်ရန် တောင်းဆို ထားခဲ့ပါတယ်။ သို့သော် ယနေ့အထိ ၎င်းအပေါ် နောက်ဆုံးအမိန့်တစ်စုံတစ်ရာ ချမှတ်ထားခြင်း မရှိသေးဘဲ တရားရုံး၏ နောက်ဆုံးဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက် ကြားနာမှုတွင် ကြေညာမည်ဖြစ်ပါတယ်။

ဟက်ဆွန်သည် ဤအမှုတွင် အကြမ်းဖက်မှုကို လှုံ့ဆော်ခြင်း ၊ သတ်ဖြတ်မှုများကို အကြောင်းပြကာ ကာကွယ် ပေးခြင်းနှင့် ယခင်အစိုးရ၏ ဖိနှိပ်မှုလုပ်ရပ်များကို ထောက်ခံခြင်း** စသည့် စွဲချက်များနှင့် ရင်ဆိုင်နေရပါတယ်။

ထို့အပြင် အမှုတွဲတွင် ယခင်အစိုးရ၏ လုံခြုံရေးနှင့် စစ်ဘက်အရာရှိများနှင့် ၎င်း၏ ဆက်နွှယ်မှုများ၊ ဆီးရီးယားနိုင်ငံအတွင်း အီရန်နှင့် ရုရှားတို့၏ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှုကို ထောက်ခံခဲ့ခြင်း တို့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။

ဟက်ဆွန် ဖမ်းဆီးခံရသည့် ပုံရိပ်

သို့သော် ဤအမှု၏ အရေးပါမှုသည် ဟက်ဆွန်တစ်ဦးတည်းနှင့်သာ ကန့်သတ်မထားပေ။

ဘာရှာ အယ်လ်အာဆတ် အစိုးရ ပြုတ်ကျပြီးနောက် ပေါ်ပေါက်လာသော ဆီးရီးယားအစိုးရသစ်၏ တရား စီရင်ရေး အဖွဲ့သည် ယခင်အစိုးရ၏ ထင်ရှားသူများကို “အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလ တရားမျှတမှု” ဟူသော အမည်ဖြင့် တရားစွဲဆိုမှုများ ပြုလုပ်ရန် ကြိုးပမ်းနေပါတယ်။

သို့သော် ဆီးရီးယားနိုင်ငံ၏ လက်ရှိနိုင်ငံရေးနှင့် စစ်ရေးဖွဲ့စည်းပုံကို လွှမ်းမိုးထားသည့် အင်အားစုများ၏ နောက်ခံ သမိုင်းနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါက အဆိုပါ လုပ်ငန်းစဉ်သည် ဘက်မလိုက်မှု၊ အားလုံး ပါဝင်နိုင်မှုနှင့် တရားစီရင်ရေး၏ လွတ်လပ်မှု ရှိ၊ မရှိနှင့် ပတ်သက်၍ မေးခွန်းများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရပါတယ်။

ဆီးရီးယားနိုင်ငံ၏ လက်ရှိအုပ်ချုပ်သူ အဲဟ်မဒ် အရှ်ရှရအ် (အဘူမိုဟမ္မဒ်အလ်ဂျောင်လာနီ) သည် အာဏာရမလာမီ နှစ်ပေါင်းများစွာ ဟိုင်အသ် သဲဟ်ရီးရွန်ရှ်ရှမ်း  (HTS)  အကြမ်းဖက် အဖွဲ့၏ ခေါင်းဆောင် ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ ထိုအဖွဲ့၏ အမြစ်များသည် ဆီးရီးယားနိုင်ငံရှိ အယ်လ်ကိုင်ဒါ ၏ ယခင်လက်ခွဲအဖွဲ့ဖြစ်သော အယ်လ်နုစ်ရာတပ်ဦးသို့ ပြန်လည်ဆက်နွှယ်နေပါတယ်။

ထို့ကြောင့် ဆီးရီးယားနိုင်ငံ၏ အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလ တရားမျှတမှု လုပ်ငန်းစဉ်၏ ယုံကြည်စိတ်ချရမှုကို အကဲ ဖြတ်ရာတွင် ယခင်အစိုးရ၏ ထင်ရှားသူများကို တရားစွဲဆိုခြင်းတစ်ခုတည်းကိုသာ ကြည့်၍ မရပေ။ ဆီးရီးယား ပြည်တွင်းစစ်ကာလအတွင်း ပါဝင်ပတ်သက်ခဲ့သည့် အင်အားစုအားလုံးအပေါ် မည်သို့ ဆောင်ရွက် မည်၊ တရားခံများ၏ အခွင့်အရေးများကို မည်မျှအထိ လေးစားမည် ဆိုသည်မှာလည်း အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။

ဤအခြေအနေတွင် ဆီးရီးယားလူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့ (Syrian Observatory for Human Rights)သည် ဟက်ဆွန်၏ တရားစွဲဆိုမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ယခင်က မေးခွန်းထုတ်ခဲ့သည်မှာ “ဆီးရီးယားနိုင်ငံ၏ တရားစီရင်ရေးစနစ်သစ်သည် စစ်ရာဇဝတ်မှုများနှင့် ဆက်နွှယ်သော လှုံ့ဆော်မှုများနှင့် ပါဝင် ပတ်သက်မှုများ အပေါ် အမှန်တကယ် မျှတပြီး တရားမျှတသော စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုနှင့် တရားစီရင်မှု လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ရပ်ကို ဖန်တီးပေးနိုင်ပါသလား” ဟူ၍ ဖြစ်ပါတယ်။

++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

END / 251