၈ ဧပြီ ၂၀၂၁ - ၁၉:၃၀
စစ္ေကာင္စီ ၏ ရက္စက္ ၾကမ္းၾကဳတ္ မႈကို လက္နက္ ကိုင္၍ သာ တားဆီး ႏိုင္မည္ဟု ျပည္သူ မ်ား ရႈျမင္ ေနၾက ၿပီ

ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁ ရက္ေန႔ မတိုင္ခင္က မဇာနည္ဝင္းတစ္ေယာက္ ကုလသမဂၢက ေငြေၾကးေထာက္ပံ့ေပးထားၿပီး ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ေတြအၾကား အပစ္ရပ္ေရးကို ေစာင့္ၾကည့္တဲ့ ေကာ္မတီမွာ အလုပ္လုပ္တာပါ။ ႏိုင္ငံရဲ႕ အႀကီးဆုံးၿမိဳ႕ ရန္ကုန္မွာ ေနထိုင္တဲ့ အသက္ ၂၇ ႏွစ္အ႐ြယ္ သူမဟာ ဒီကေန႔မွာေတာ့ အဲဒီ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြထဲက အဖြဲ႕တစ္ခုမွာ စာရင္ေပး ဝင္ေရာက္ဖို႔ အဆင္သင့္ ျဖစ္ေနပါၿပီ။

အဲဟ္ေလ့ဘိုက္(သ) (အလိုင္းဟစ္စလာမ္ အဗ္နာ) သတင္းဌာနာ


ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁ ရက္ေန႔ မတိုင္ခင္က မဇာနည္ဝင္းတစ္ေယာက္ ကုလသမဂၢက ေငြေၾကးေထာက္ပံ့ေပးထားၿပီး ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ေတြအၾကား အပစ္ရပ္ေရးကို ေစာင့္ၾကည့္တဲ့ ေကာ္မတီမွာ အလုပ္လုပ္တာပါ။ ႏိုင္ငံရဲ႕ အႀကီးဆုံးၿမိဳ႕ ရန္ကုန္မွာ ေနထိုင္တဲ့ အသက္ ၂၇ ႏွစ္အ႐ြယ္ သူမဟာ ဒီကေန႔မွာေတာ့ အဲဒီ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြထဲက အဖြဲ႕တစ္ခုမွာ စာရင္ေပး ဝင္ေရာက္ဖို႔ အဆင္သင့္ ျဖစ္ေနပါၿပီ။

“အၾကမ္းဖက္စစ္တပ္ကို အျမစ္ျဖဳတ္ေရး စတင္ျပင္ဆင္ရေတာ့မယ့္အခ်ိန္ ေရာက္ပါၿပီ။ လက္နက္ကိုင္ ေတာ္လွန္ေရးမွာ ပါဝင္ဖို႔ ကြၽန္မ အဆင္သင့္ ျဖစ္ေနပါၿပီ”

တပ္မေတာ္လိုေခၚတဲ့ စစ္တပ္ဟာ ျပည္သူလူထုကို အၾကမ္းဖက္ေနၿပီး မတည္ၿငိမ္တဲ့ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာလည္း တိုက္ခိုက္မႈေတြ တိုးျမႇင့္လုပ္ေဆာင္ေနတာေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ႀကီးမားတဲ့ ျပည္တြင္းစစ္လမ္းေၾကာင္းေပၚ ေရာက္မယ့္အႏၲရာယ္ ရွိေနပါၿပီ။ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႉးရဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ ခရစ္စတင္း ရွာရ္နာ ဘာဂီနာက “ေသြးေခ်ာင္းစီးမယ့္ အေျခအေနကို ေရာက္ေနၿပီ” လို႔ မတ္လ ၃၁ ရက္ေန႔မွာ သတိေပးခဲ့ပါတယ္။ “အရင္ကထက္ ပိုၿပီးႀကီးမားတဲ့” ျပည္တြင္းစစ္မ်ိဳး​ ျဖစ္လာႏိုင္ေခ်ရွိသလို၊ လက္ရွိ အေျခအေနေတြဆိုး႐ြားေနမႈေၾကာင့္ “က်ရႈံးႏိုင္ငံ” ျဖစ္ေတာ့မယ္လို႔လည္း သူမက ဆိုပါတယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဦးေဆာင္တဲ့ ဒီမိုကေရစီနည္းက် ေ႐ြးေကာက္ခံအစိုးရကို စစ္တပ္က ျဖဳတ္ခ်အာဏာသိမ္းၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္း ျမန္မာျပည္သူေတြဟာ အာဏာရွင္ဆန႔္က်င္ေရး ဆႏၵျပမႈကို တစ္စိုက္မတ္မတ္ လုပ္လာခဲ့ၿပီး မ်ားေသာအားျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပမႈေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ လူသန္းနဲ႔ခ်ီ လမ္းေပၚထြက္လာၾကသလို၊ သိန္းနဲ႔ခ်ီတဲ့ အစိုးရဝန္ထမ္းေတြကလည္း သပိတ္ေမွာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။ မတ္လ ၂၅ ရက္ေန႔မွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံက CDM လႈပ္ရွားမႈဟာ ၂၀၂၂ ခုႏွစ္ ႏိုဘယ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုအတြက္ အမည္စာရင္း တင္သြင္းခံခဲ့ရပါတယ္။ အဲဒီမတိုင္ခင္ သီတင္းပတ္ေတြမွာလည္း ျမန္မာျပည္သူေတြဟာ တီထြင္ဖန္တီးမႈ၊ ဟာသဉာဏ္၊ အႏုပညာ စတာေတြနဲ႔ စစ္အာဏာရွင္ကို စည္းစည္းလုံးလုံး ဆန႔္က်င္ေလွာင္ေျပာင္ခဲ့ၾကပါတယ္။

စစ္ေကာင္စီရဲ႕ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္မႈေတြ​ေၾကာင့္ လက္နက္ မျဖစ္မေနကိုင္ရေတာ့မယ္လို႔ အခုအခ်ိန္မွာ ျပည္သူေတြ ခံစားလာရပါၿပီ။ အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ပိုင္း စစ္သားနဲ႔ ရဲေတြဟာ လူေပါင္း ၅၆၀ ေက်ာ္ကို သတ္ျဖတ္ခဲ့ၿပီး အဲဒီအထဲမွာ အနည္းဆုံး ကေလးငယ္ ၄၃ ဦး ပါဝင္ပါတယ္။ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္း ခံထားရသူက ၂၆၀၀ ေက်ာ္ ရွိပါတယ္။ ဖမ္းဆီးထားခ်ိန္အတြင္း ႏွိပ္စက္ညႇင္းပမ္းခံရတဲ့ ဒဏ္ရာနဲ႔ ေသဆုံးသြားတဲ့လူေတြလည္း ရွိပါတယ္။ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြဟာ အေလာင္းေဖာ္တာ၊ အေလာင္းေတြကို တ႐ြတ္တိုက္ဆြဲသြားတာ၊ လမ္းေပၚမွာ လူေတြကို ႐ိုက္ႏွက္ႏွိပ္စက္တာေတြ လုပ္သလို မတ္လ ၂၈ ရက္ေန႔မွာဆိုရင္ အမ်ိဳးသားတစ္ဦးကို အရွင္လတ္လတ္ မီးရႈိ႕သတ္ျဖတ္ခဲ့ပါတယ္။

ႏိုင္ငံျခားတိုင္းျပည္ေတြ ဝင္လာတာ၊ ျပည္တြင္းမွာ လက္နက္မကိုင္ဘဲ ၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့နည္းနဲ႔ ေျဖရွင္းတဲ့နည္းလမ္းေတြကို ျပည္သူေတြက စိတ္ကုန္လာၾကတဲ့အခ်ိန္ ​တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြ စုေပါင္းၿပီး ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္ မၾကာခင္ ေပၚလာေတာ့မယ္လို႔ ျဖဳတ္ခ်ခံ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြနဲ႔ ဖြဲ႕ထားတဲ့အဖြဲ႕က ထုတ္ေျပာလာပါၿပီ။

“ဘယ္သူကိုမွ ေစာင့္ေနလို႔မရဘူးဆိုတာ ျပည္သူေတြက သိလာၾကပါၿပီ။ ကိုယ့္အားကိုယ္ကိုးၿပီး ေရွ႕ဆက္သြားရမွာပါ။ ခုခံကာကြယ္ေရးနည္းလမ္းေတြ ေကာင္းေကာင္းမရွိဘဲနဲ႔ လူငယ္ေတြကို ေသတြင္းထဲပို႔လို႔ မရေတာ့ပါဘူး” လို႔ ကုလသမဂၢ ေအဂ်င္စီတစ္ခုမွာ ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနတဲ့ အမည္မေဖာ္လိုသူတစ္ဦးက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြကို ျဖဳတ္ခ်ဖို႔အတြက္ လူနည္းစု တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႔ လူမ်ားစု ဗမာလူမ်ိဳးေတြၾကား ဆယ္စုႏွစ္ခ်ီ ရွိခဲ့တဲ့ မယုံၾကည္မႈေတြ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေက်ာ္လႊားေမ့ေဖ်ာက္ရမွာျဖစ္ၿပီး၊ အတူလက္တြဲ တိုက္ပြဲဝင္ဖို႔လည္း သင္ယူရပါမယ္။ အာဏာသိမ္းမႈကို ဆန႔္က်င္တဲ့အဖြဲ႕ေတြက စစ္ေကာင္စီကို ႏွိမ္ႏွင္းႏိုင္ရင္ ပေဝသဏီကတည္းက ရွိခဲ့တဲ့ တိုင္းရင္းသားလူနည္းစုေတြ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္ ရရွိေရးဆိုတဲ့ ကတိကဝတ္ကို ေဖာ္ေဆာင္ေပးဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒါဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံက ေတာ္လွန္ေရးရဲ႕ အဓိကအက်ဆုံး အေျခခံစည္းမ်ဥ္းပါ။
တိုင္းရင္းသားမ်ား စည္းလုံးညီၫြတ္မႈ

ျမန္မာႏိုင္ငံ လူဦးေရရဲ႕ ၆၈ ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ ဗမာလူမ်ိဳးေတြ ျဖစ္ၿပီး ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးကတည္းက ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ စစ္တပ္ကို လႊမ္းမိုးထားပါတယ္။ က်န္တဲ့ ၃၂ ရာခိုင္ႏႈန္းက အမ်ိဳးေပါင္းရာခ်ီတဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ တိုင္းျပည္လြတ္လပ္ကတည္းက တိုင္းရင္းသားေတြဟာ လက္နက္ကိုင္ၿပိး လြတ္လပ္ေရးမရခင္ ကတိျပဳထားတဲ့ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုမွာ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္ရေရးအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ တပ္မေတာ္ကေတာ့ အရပ္သားေတြကို သတ္ျဖတ္တာ၊ အဓမၼက်င့္တာအျပင္ အျခား ဆိုးဆိုးဝါးဝါး လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ တုန႔္ျပန္ပါတယ္။

အဆက္ဆက္ အစိုးရေတြကလည္း တိုင္းရင္းသားေဒသက ပဋိပကၡေတြကို အမ်ိဳးသားညီၫြတ္ေရး ၿခိမ္းေျခာက္မႈအျဖစ္ မွတ္ယူခဲ့ပါတယ္။ ဗမာလူမ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ အာဏာရၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ေတြနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ဦးစားေပးလုပ္ၿပီး ဖက္ဒရယ္ ဒီမိုကေရစီကို ခ်ီတက္မယ္လို႔ ကတိျပဳခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ၅ ႏွစ္တာကာလအတြင္း ဘာတစ္ခုမွ မလုပ္ႏိုင္ပါဘူး။

တိုင္းရင္းသားေဒသေတြက တပ္မေတာ္ရဲ႕ လုပ္ရပ္ေတြကို သူမရဲ႕အစိုးရက ေထာက္ခံၿပီး၊ အကူအညီနဲ႔ အင္တာနက္ ျဖတ္ေတာက္မႈေတြ လုပ္ေဆာင္တဲ့ အခ်ိန္မွာလည္း လူမ်ားစု ဗမာလူမ်ိဳးေတြဟာ သူမအေပၚမွာ သစၥာေစာင့္သိကာ တိုင္းရင္းသားလူနည္းစုေတြရဲ႕ အတိဒုကၡအတြက္ ႏႈတ္ဆိတ္ေနခဲ့ၾကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဗမာမဟုတ္တဲ့ လူမ်ိဳးေတြအေပၚမွာ တပ္မေတာ္ရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြကို ဆန႔္က်င္ေရးဟာ အဲဒီတုန္းက လူႀကိဳက္မမ်ားခဲ့သလို၊ ဟုတ္မွဟုတ္ပါ့မလားဆိုတဲ့အထိ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဒါမ်ိဳးေျပာဆိုတာဟာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ဆန႔္က်င္တယ္လို႔ ျမင္ခဲ့ၾကတာပါ။ သူမ အာဏာမရခင္ အရင္နဲ႔ အာဏာရေနတဲ့ အခ်ိန္ ႏွစ္ခုစလုံးမွာ ျပည္သူလူထုဟာ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕အေျခအေနကို နားလည္ဖို႔ သိပ္ၿပီး အားမထုတ္ခဲ့ပါဘူး။ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၁၁ ခုႏွစ္အထိ အုပ္စိုးခဲ့တဲ့ အရင္စစ္အာဏာရွင္ေတြ လက္ထက္မွာ စစ္တပ္က ဝါဒျဖန႔္တာကလြဲၿပီး တစ္ျခားသတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို လူထုက သိပ္မရပါဘူး။

စစ္အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ပိုင္း ႏိုင္ငံတစ္ဝွမ္း တပ္မေတာ္ရဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈေတြေၾကာင့္ လူမ်ားစု ဗမာ​ေတြဟာ အရင္တုန္းက အျပဳအမူေတြအတြက္ အုံလိုက္က်င္းလိုက္ ေတာင္းပန္လာၾကၿပီး တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႔ ရပ္တည္ေၾကာင္း ျပသတာေတြ၊ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြကို ခ်ီးက်ဴးတာေတြ မႀကံစဖူး ေတြ႕လာရပါတယ္။ ဘုံရန္သူ တစ္ခုတည္းအေပၚမွာ ျပည္သူအားလုံး ညီၫြတ္လာၾကတာပါ။ ဇာနီ၀င္းလို ဗမာလူငယ္တစ္ေယာက္ နယ္စပ္​ေဒသကို သြားေရာက္ၿပီး အႀကီးမားဆုံး တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြထဲက တစ္ခုထံ သြားေရာက္ပူးေပါင္းေတာ့မယ္ အေနအထားက အဓိကေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္ပါတယ္။

ျဖဳတ္ခ်ခံ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြနဲ႔ ဖြဲ႕စည္းၿပီး အာဏာသိမ္းစစ္ေကာင္စီနဲ႔အၿပိဳင္ အစိုးရတစ္ရပ္ကို ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ CRPH က ဒီလိုအေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္လာေရး ကူညီလမ္းေၾကာင္းေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ မတ္လ ၁၇ ရက္ေန႔တုန္းက CRPH ဟာ ျပည္သူေတြ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ခုခံကာကြယ္ခြင့္ ရွိတယ္ဆိုတဲ့ ေၾကျငာခ်က္တစ္ေစာင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ႏိုင္ငံအတြင္းမွာရွိေနတဲ့ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြကို တရားမဝင္ အသင္းအဖြဲ႕အျဖစ္၊ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္ထားတာကို ေနာက္ထပ္ ၂ ရက္အၾကာမွာ CRPH က ပယ္ဖ်က္ေပးခဲ့ပါတယ္။ ဒီအဖြဲ႕ေတြကို ဥပေဒအေရ အားေပးေထာက္ခံတာ၊ အသိအမွတ္ျပဳလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

“လူမ်ားစု ဗမာေတြလည္း စစ္တပ္ရဲ႕ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္မႈကို ခံလာရတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အခုအခ်ိန္ဟာ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးစတင္ဖို႔ အခ်ိန္ေကာင္းပါပဲ။ အရင္တုန္းက ဗမာေတြဟာ ကြၽန္ေတာ္တို႔အေပၚမွာ အေလးမထားသလို တစ္ခါတစ္ေလဆိုရင္ စစ္တပ္ကို ေထာက္ခံတာမ်ိဳးေတာင္ ရွိပါတယ္။ အခုေတာ့ သူတို႔ နားလည္သြားၾကပါၿပီ” လို႔ ကခ်င္လူငယ္ Seng Zin က ေျပာပါတယ္။

လက္ရွိ ျပည္တြင္းစစ္ျဖစ္မယ့္အသြင္ သြားေနတာမ်ိဳးကို လူတိုင္းက ႀကိဳက္တာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ကရင္နီတိုင္းရင္းသား တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူတစ္ေယာက္ျဖစ္တဲ့ Khun Thomas က လက္နက္ကိုင္ၿပီး ျပန္တိုက္ရင္ အေျခအေန ပိုဆိုးမွာကို ေၾကာက္႐ြံ႕ေနပါတယ္။

“လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးဟာ ေသြးစြန္းၿပီး ဆိုးဆိုး႐ြား႐ြား ပ်က္ဆီးမႈကိုပဲ ျဖစ္ေပၚေစမွာပါ”
အၾကမ္းမဖက္တဲ့ ေတာ္လွန္ေရးကိုပဲ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ သူက တိုက္တြန္းပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီအျမင္ေတြဟာ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ေမွးမွိန္လာပါၿပီ။ အထူးသျဖင့္ စစ္ေကာင္စီတပ္ေတြက လူေပါင္း ၁၁၇ ဦးကို သတ္ျဖတ္ခဲ့တဲ့ မတ္လ ၂၇ ရက္ေန႔က ေနာက္ပိုင္းမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံက အၾကမ္းမဖက္တဲ့ဆႏၵျပမႈကို သုေတသနျပဳေနတဲ့ လူမ်ိဳးသ႐ုပ္ခြဲ ပညာရွင္ မခင္စႏၵာၫြန႔္က အၾကမ္းမဖက္ ခုခံမႈ နည္းနားေတြကို တြက္ခ်က္အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အတိတ္သမိုင္းဆိုးေတြကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္နဲ႔ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ေတြမွာ စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ ဒီမိုကေရစီအေရး လႈပ္ရွားမႈေတြကို အၾကမ္းဖက္ ၿဖိဳခြင္းခဲ့ပါတယ္။ ဒီ ေသြးေခ်ာင္းစီးမႈက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လက္ထက္မွာလည္း ရပ္မသြားပါဘူး။ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္မွာ တပ္မေတာ္က အနည္းဆုံး ႐ိုဟင္ဂ်ာ ၆၇၀၀ ေလာက္ကို သတ္ျဖတ္ခဲ့ၿပီး အုပ္စုဖြဲ႕ အဓမၼက်င့္တာ၊ ႐ြာလုံးကြၽတ္ မီးရႈိ႕တာေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့ပါတယ္။

“အၾကမ္းမဖက္ေရးလႈပ္ရွားမႈကို ကြၽန္မ ယုံၾကည္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ကိစၥမွာေတာ့ ကြၽန္မတို႔ သမိုင္းကို ျပန္ၾကည့္ဖို႔၊ စစ္တပ္ရဲ႕ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့စ႐ိုက္ကို သတိျပဳဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အၾကမ္းမဖက္လႈပ္ရွားမႈဟာ ထိေရာက္ပါ့မလားဆိုတာ ကြၽန္မတို႔ ျပန္စဥ္းစားရပါတယ္။ အခု ကြၽန္မတို႔ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ စစ္တပ္ဟာ တကယ့္ကို အၾကမ္းဖက္သမားေတြပါ”
တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ေတာ္လွန္ေရးစ

အခုအခ်ိန္အထိ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အာဏာရွင္ဆန႔္က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈ အမ်ားစုဟာ ရန္ကုန္နဲ႔ မႏၲေလးတို႔လို ၿမိဳ႕ႀကီးေတြ ျဖစ္ေနတာပါ။ ေျမျပင္ကြၽမ္းက်င္မႈကို အသုံးခ်ၿပီး ရဲနဲ႔ စစ္သားေတြကို ေပ်ာက္ၾကားနည္းနဲ႔ ခုခံတိုက္ခိုက္တဲ့ ေရွ႕တန္းက ေထာင္ခ်ီတဲ့ လူငယ္ေတြထဲမွာ အသက္ ၂၂ ႏွစ္အ႐ြယ္ ကိုဘုန္းေက်ာ္လည္း ပါဝင္ပါတယ္။ ဆိုယ္ကယ္ဦးထုတ္၊ ဓာတ္ေငြ႕ကာမ်က္ႏွာဖုံးေတြ ဝတ္ဆင္ကာ ဒိုင္းေတြကိုင္ထားတဲ့ သူတို႔ဟာ သံအိတ္ေတြ၊ အပ်က္အဆီးေတြနဲ႔ ျပဳလုပ္ထားတဲ့ အကာအကြယ္ေနာက္ကေန လက္လုပ္လက္နက္ေတြနဲ႔ ပစ္ၾကပါတယ္။

ဒီရက္ပိုင္းအတြင္း အႏၲရာယ္ေတြက ရင္ဆိုင္ဖို႔ မျဖစ္ႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ျဖစ္လာတာေၾကာင့္ အျပင္မထြက္ေတာ့ဘူးလို႔ ရန္ကုန္မွာေနတဲ့ ကိုဘုန္းေက်ာ္က ေျပာပါတယ္။

“(ရဲနဲ႔စစ္သားေတြက) က်ည္အစစ္ေတြနဲ႔ပစ္ၿပီး ရက္ရက္စက္စက္ ၿဖိဳခြဲပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ့္ကို မိမွာစိုးလို႔ ေျပးေနရတယ္။ စိတ္ဓာတ္မက်ေအာင္ ႀကိဳးစားေနရတာေပါ့ဗ်ာ”

ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္ရေရး ဆယ္စုႏွစ္ခ်ီ တိုက္ပြဲဝင္ေနတဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြ စစ္ေကာင္စီရဲ႕ အာဏာလက္တံကို အန္တုလာတာေၾကာင့္ ႏွစ္နဲ႔ခ်ီ ေသြးထြက္သံယို မျဖစ္ခဲ့တဲ့ ေနရာေတြအပါအဝင္ နယ္စပ္ေဒသမွာ ထိပ္တိုက္ေတြ႕ဆုံမႈတြဟာ လ်င္လ်င္ျမန္ျမန္ပဲ ျမင့္တက္လာပါတယ္။ ကိုယ္ပိုင္နယ္ေျမ၊ ကိုယ္ပိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ပုံစံေတြနဲ႔အတူ နယ္စပ္မွာ အေျခစိုက္ထားတဲ့ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ ၂၀ ေက်ာ္ေလာက္ရွိၿပီး သူတို႔အားလုံး စုေပါင္းလိုက္ရင္ တပ္ဖြဲ႕ဝင္ေသာင္းခ်ီ ရွိပါတယ္။

ႏိုင္ငံရဲ႕ အႀကီးဆုံး ဆႏၵျပအဖြဲ႕ေတြထဲက တစ္ခုျဖစ္တဲ့ လူမ်ိဳးစုံ အေထြေထြသပိတ္အဖြဲ႕ဟာ မတ္လ ၂၉ ရက္ေန႔က တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြထံ အိတ္ဖြင့္ေပးစာတစ္ေစာင္ ေပးခဲ့ၿပီး လက္နက္မဲ့အရပ္သားေတြကို စုေပါင္းေခါင္းေဆာင္မႈနဲ႔ အကာအကြယ္ေပးဖို႔ တိုက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။

မတ္လ ၃၀ ရက္ေန႔ ႐ိုက္တာသတင္းဌာနနဲ႔ အင္တာဗ်ဴးမွာ CRPH အဖြဲ႕ရဲ႕ ႏိုင္ငံတကာကိုယ္စားလွယ္က ျပည္သူလူထုကို ကာကြယ္ေရး၊ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီ တည္ေဆာက္ေရးတို႔အတြက္ ‘ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္’ ဖြဲ႕စည္ဖို႔ စီစဥ္ေနတယ္လို႔ အတည္ျပဳခဲ့ပါတယ္။ ​ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းက အေရးယူဖို႔ ပ်က္ကြက္ရင္ ျပည္တြင္းစစ္ကို ေရွာင္ရွားလို႔ရေတာ့မွာ မဟုတ္ဘဲ၊ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ လြတ္လပ္ေရးရဖို႔အတြက္ ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္ကသာ တစ္ခုတည္းေသာနည္းလမ္းျဖစ္တယ္လို႔ သူက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ရက္မွာ CRPH က ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီ ပဋိဉာဥ္စာတမ္းကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒကိုလည္း ဖ်က္သိမ္းခဲ့ပါတယ္။

တိုင္းျပည္က အင္အားအႀကီးဆုံး တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ ႏွစ္ခုျဖစ္တဲ့ ကရင္အမ်ိဳးသား အစည္းအ႐ုံး(KNG) နဲ႔ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ (KIO) က ကိုယ္စားလွယ္ေတြက ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္ဖြဲ႕စည္းေရးကို ေထာက္ခံတယ္လို႔ ထုတ္ေျပာခဲ့ပါတယ္။ စစ္ေကာင္စီအေနနဲ႔ ဆႏၵျပျပည္သူေတြကို ဆက္လက္သတ္ျဖတ္ေနမယ္ဆိုရင္ တုန႔္ျပန္သြားမယ္လို႔ အျခားအင္အားေကာင္းတဲ့ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြက သတိေပးထားပါတယ္။

ထိုင္းႏိုင္ငံနဲ႔ကပ္ေနတဲ့ အေရွ႕ေတာင္ဘက္ နယ္စပ္မွာ KNU နဲ႔ တပ္မေတာ္တို႔အၾကား တိုက္ခိုက္မႈေတြ ေပၚထြက္လာပါတယ္။ မတ္လ ၂၇ ရက္ေန႔ KNU က တပ္မေတာ္ရဲ႕ စခန္းတစ္ခုကို တိုက္ခိုက္သိမ္းပိုက္ခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္ စစ္တပ္ဟာ KNU ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမကို ေလေၾကာင္း၊ ၾကည္းေၾကာင္းကေန တိုက္ခိုက္မႈေတြ လုပ္ခဲ့ၿပီး အရပ္သားျပည္သူ ၁၅၀၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ အိုးအိမ္စြန႔္ခြာ ထြက္ေျပးခဲ့ရပါတယ္။ မိမိတို႔ရဲ႕နယ္ေျမ၊ ကရင္ျပည္သူေတြနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ျပဌာန္းခြင့္ကို ကာကြယ္ဖို႔အတြက္ စစ္ေကာင္စီကို ရင္ဆိုင္တုန႔္ျပန္တာမ်ိဳးကလြဲၿပီး တစ္ျခားေ႐ြးစရာမရွိေတာ့ဘူးလို႔ မတ္လ ၃၀ ရက္ေန႔မွာ KNU က ထုတ္ျပန္ပါတယ္။

“တစ္ႏိုင္ငံလုံးအဆင့္ လက္နက္ကိုင္ခုံခံမႈလုပ္ဖို႔ အခ်ိန္ၾကပါၿပီ။ ကြၽန္မတို႔မွာ ေနာက္ထပ္ အလားအလာရွိတဲ့ ေ႐ြးခ်ယ္စရာ မရွိေတာ့ပါဘူး” လို ကရင္လူမ်ိဳး တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ မေနာ္အီစတာခ်စ္က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဒါဟာ ေသြးထြက္သံယိုမႈေတြ မ်ားလိမ့္မယ္လို႔လည္း သူမက သတိေပးခဲ့ပါတယ္။

တ႐ုတ္နဲ႔ကပ္ေနၿပီး ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ (KIO) အေျခစိုက္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအေရွ႕ေျမာက္ပိုင္း ေဒသမွာ အရင္ကတည္ရွိခဲ့တဲ့ ေလ်ာ့ရဲရဲအေျခအေနက ပိုဆိုးလာပါတယ္။ ၂ ႏွစ္ေက်ာ္ေလာက္ ေတာ္ေတာ္ေလး ၿငိမ္သက္ခဲ့တဲ့ အဲဒီေဒသမွာ KIO ရဲ႕ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ KIA နဲ႔ တပ္မေတာ္တို႔အၾကား မတ္လ ၁၁ ရက္ေန႔ကတည္းက တိုက္ပြဲေတြျဖစ္ေနၿပီး မတ္လ ၂၈ ရက္ေန႔မွာ စစ္တပ္ဖက္က ၂၈ ေယာက္ ေသဆုံးတယ္ဆိုတဲ့သတင္း ထြက္လာပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာတကၠသိုလ္တစ္ခုခုမွာ ဘြဲ႕ယူမယ့္အစီအစဥ္ စစ္အာဏာသိမ္းမႈေၾကာင့္ ပ်က္ဆီးသြားၿပီးတဲ့ေနာက္ Seng Zin တစ္ေယာက္ ဖခင္နဲ႔ အစ္ကိုေတြရဲ႕ လမ္းစဥ္အတိုင္း KIA တပ္ထဲကို ဝင္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

“ပညာေရးနယ္ပယ္မွာ ပေရာ္ဖက္ရွင္နယ္တစ္ေယာက္ ျဖစ္ခ်င္ခဲ့တာပါ။ ကြၽန္မတို႔ၿမိဳ႕မွာဆိုရင္ လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေက်ာင္းမတက္ႏိုင္ၾကပါဘူး။ ေျပးရင္းလႊားရင္း၊ အသက္ရွင္သန္ဖို႔ ႀကိဳးစားရင္းနဲ႔ သူတို႔ဘ၀ေတြ ကုန္ဆုံးသြားတယ္။ ကြၽန္မတတ္ထားတဲ့ပညာနဲ႔ သူတို႔ကို အလုပ္အေကြၽးျပဳခ်င္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုေတာ့ ကြၽန္မရဲ႕ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ၊ အိပ္မက္ေတြ ေပ်ာက္ဆုံးသြားပါၿပီ”

ကခ်င္ျပည္သူေတြအတြက္သာမဟုတ္ဘဲ အာဏာရွင္စနစ္ အဆုံးသတ္ေရးနဲ႔ ဖက္ဒရယ္ဝါဒကို အေျခခံတဲ့ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ ေပၚေပါက္လာေရးအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္သြားမယ္လို႔ သူမက ေျပာပါတယ္။ ဗမာလူမ်ိဳးေတြအေပၚမွာ တင္းျပည့္ၾကပ္ျပည့္ ယုံဖို႔ ခက္ေနေသးေပမယ့္ မၾကာခင္ကာလအတြင္း ဗမာလူမ်ိဳးေတြရဲ႕အျမင္ ေျပာင္းလဲသြားမႈက အားလုံးအတြက္ အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစမယ့္ လမ္းေၾကာင္းမ်ိဳး ေပၚလာႏိုင္ၿပီး ေတာ္လွန္ေရးမွာ ပူးေပါင္းပါဝင္လာတာကို ႀကိဳဆိုတယ္လို႔ ထည့္သြင္းေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

လူမ်ိဳးသ႐ုပ္ခြဲမႈ ပညာရွင္ မခင္စႏၵာၫြန႔္က တစ္ႏိုင္ငံလုံးအတိုင္းအတာနဲ႔ အုံႂကြမႈဟာ ေရရွည္တည္တံ့မယ့္ တိုင္းရင္းသား စည္းလုံးညီၫြတ္ေရးနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအေျပာင္းအလဲကို ရလိမ့္မယ္လို႔ ရႈျမင္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“စစ္အာဏာရွင္ကို တစ္ေန႔ လုံး၀ ေခ်မႈန္းႏိုင္မွာပါ။ ဒါဟာ ႏိုင္ငံရဲ႕ ေ႐ႊေရာင္အနာဂတ္ လုံး၀ ျဖစ္လာပါလိမ့္မယ္”

ကုလဝန္ထမ္းကလည္း ေတာက္ပတဲ့ေန႔ရက္ေတြ ေစာင့္ႀကိဳေနတယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ဒီကိစၥႀကီး ၿပီးသြားတဲ့အခါမွာ ပိုၿပီး စည္းလုံးၫြတ္တဲ့ ႏိုင္ငံသစ္တစ္ခု အမွန္တကယ္ တည္ေဆာက္ႏိုင္ေတာ့မွာပါလားဆိုတာကို မၾကခဏေတြးၿပီး ေပ်ာ္႐ႊင္မိပါတယ္။ ေတာ္လွန္ေရးမွာ အႏိုင္ရသြားရင္ စစ္မွန္တဲ့ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံတစ္ခု ေပၚလာမွာ ျဖစ္ပါတယ္”

(ေဆာင္းပါးတြင္ပါဝင္သည့္ အမည္မ်ားမွာ အမည္လႊဲမ်ား ျဖစ္ပါသည္)

(TIME မဂၢဇင္းတြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ ေဆာင္းပါးကို As Myanmar’s Junta Intensifies Its Crackdown, Pro-Democracy Protesters Prepare for Civil War ေလးေမာင္က ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ဘာသာျပန္ဆိုပါသည္)

******************************************
END / 251