ျပည္ပမွ ၀င္ေရာက္စြက္ဖက္သည့္သေဘာ ရွိ၊ မရွိ အစီရင္ခံစာကုိ ၾကည့္ေစလုိေၾကာင္း ကုိဖီအာနန္ေျပာၾကား ရခုိင္အေရးညိႇႏိႈင္းရန္ ၀န္ႀကီးအဆင့္

အဲဟ္ေလ့ဘိုက္(သ) (အလိုင္ေဟမြစ္စလာမ္) သတင္းဌာန ၊ အဗ္နာ

ရခုိင္ျပည္နယ္အေရး တြင္ ျပည္ပမွ ၀င္ေရာက္စြက္ဖက္ သည့္သေဘာသက္ေရာက္ျခင္း ရွိ၊ မရွိရခုိင္အႀကံေပးေကာ္မရွင္ ၏ အစီရင္ခံစာပါအခ်က္အလက္ မ်ားကုိ ၾကည့္ေစလုိေၾကာင္း မစၥ တာကုိဖီအာနန္က တုိက္တြန္း ေျပာၾကားသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အႀကံ ေပးေကာ္မရွင္၏ အၿပီးသတ္အစီ ရင္ခံစာကို ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတႏွင့္ ႏုိင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္တို႔ထံ တင္သြင္းခဲ့ၿပီးေနာက္ ဩ ဂုတ္ ၂၄ ရက္တြင္ ျပဳလုပ္ေသာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ၌ 7Day Daily သတင္းစာ၏ ေမးျမန္းမႈ အေပၚ ျပန္လည္ေျဖၾကားရာတြင္ ထည့္သြင္း ေျပာၾကားျခင္းျဖစ္ သည္။

‘‘ႏုိင္ငံျခားက ၀င္ေရာက္ စြက္ဖက္တဲ့သေဘာသက္ေရာက္၊ မသက္ေရာက္က အခ်က္အ လက္ေတြကုိ ၾကည့္ေစလုိတယ္လုိ႔ ေျပာၾကားလုိပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ က ေကာ္မရွင္ဖြဲ႕စည္းမႈကုိ အႀကံ ျပဳတာျဖစ္ၿပီးေတာ့ လႊတ္ေတာ္မွာ တင္တယ္။ လႊတ္ေတာ္မွာမဲခြဲၿပီး ေတာ့ လႊတ္ေတာ္မဲအရ ေကာ္မ ရွင္ကုိ ဖြဲ႕စည္းခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ေကာ္မရွင္မွာ ပါ၀င္သူေတြ၊  ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕၀င္ေတြကုိလည္း အခု စင္ေပၚမွာ ထုိင္ေနတဲ့အတုိင္း ေတြ႕ျမင္ႏုိင္ပါတယ္။ ျမန္မာ ေျခာက္ဦး၊ ႏုိင္ငံတကာမွ သုံးဦး ျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ ဥကၠ႒အျဖစ္ေဆာင္ရြက္ခြင့္ရတဲ့ အတြက္ အရမ္း၀မ္းေျမာက္ပါ တယ္။ ဒီမွာေရာေႏွာၿပီးေတာ့ ပါ ၀င္တယ္ေပါ့။ သုိ႔ေသာ္ ျမန္မာ ေကာ္မရွင္ျဖစ္ၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံျခား က ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္မႈရွိတယ္။ ဒီ လုိမ်ိဳးျမင္သင့္တယ္လုိ႔ ျမင္ပါ တယ္’’ ဟု ရခုိင္ျပည္နယ္ဆိုင္ရာ အႀကံေပးေကာ္မရွင္ဥကၠ႒ မစၥ တာကုိဖီအာနန္က ေျပာသည္။

ထုိ႔အျပင္ ရခုိင္ျပည္နယ္ႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ မူ၀ါဒမ်ားကုိ ညိႇ ႏႈိင္းေပါင္းစပ္ေပးရန္ ၀န္ႀကီးအ ဆင့္ တာ၀န္ခံတစ္ဦးခန္႔အပ္ရန္ ေကာ္မရွင္ဥကၠ႒က တုိက္တြန္း ထားသည္။

‘‘ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာအ ႀကံေပးေကာ္မရွင္ရဲ႕အႀကံျပဳခ်က္ မ်ားကုိ ထိေရာက္စြာအေကာင္ အထည္ေဖာ္ႏုိင္ရန္ ရခုိင္ျပည္ နယ္ႏွင့္ပတ္သက္သည့္ မူ၀ါဒမ်ား ကုိ ညိႇႏႈိင္းေပါင္းစပ္ေပးသည့္ တာ၀န္တစ္ခုတည္းကုိသာ ယူ သည့္ ၀န္ႀကီးအဆင့္တာ၀န္ခံတစ္ ဦး ခန္႔အပ္ရန္ ကြၽန္ေတာ္တို႔အဆို ျပဳထားပါတယ္’’ ဟု ေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒ကုိဖီအာနန္က ေျပာၾကား သည္။ ‘‘၀န္ႀကီးအဆင့္ရွိသည့္ တာ၀န္ခံသည္ လုပ္ငန္းမ်ားကုိ ထိေရာက္စြာလုပ္ေဆာင္ႏုိင္ရန္ လုံေလာက္သည့္၀န္ထမ္းအင္ အားနဲ႔ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့အၿမဲတမ္း အေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕ (Secr- etariat) မွ လုပ္ငန္းမ်ားကုိ ကူညီ ေဆာင္ရြက္ေပးရပါမယ္။ ထုိအ ေထာက္အကူျပဳအဖြဲ႕ဟာ ရခုိင္ ျပည္နယ္ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈ နဲ႔ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအေကာင္အ ထည္ေဖာ္ေရးဗဟုိေကာ္မတီရဲ႕ အစိတ္အပုိင္းတစ္ခုလည္းျဖစ္ရ မွာ ျဖစ္ၿပီး ဗဟုိေကာ္မတီရဲ႕လုပ္ ငန္းမ်ားကုိလည္း အေထာက္အပံ့ ျပဳရပါမယ္’’ ဟု မစၥတာကုိဖီအာ နန္က ေျပာသည္။

ေကာ္မရွင္၏အၿပီးသတ္အ စီရင္ခံစာတြင္ ရခုိင္ျပည္နယ္၏ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ ႏုိင္ငံသားျဖစ္မႈ၊ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္၊ IDP ကိစၥရပ္မ်ား၊ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထား သည့္ အကူအညီမ်ားေပးႏုိင္မႈ၊ သတင္းယူခြင့္၊ ပညာေရး၊ က်န္း မာေရး၊ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ားစ သည့္ က႑မ်ားကို ေဖာ္ျပထား သည္။

ထုိ႔အျပင္ ႏုိင္ငံေရးက႑ ႏွင့္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းမ်ားတြင္ ကုိယ္တိုင္ပါ၀င္မႈႏွင့္ ကုိယ္စားျပဳ မႈ၊ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအၾကား ေပါင္းစည္းေရး၊ လုံၿခံဳေရးက႑၊ တရားမွ်တမႈရရွိေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ ဆုိင္ရာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ နယ္စပ္ဆုိင္ရာ ကိစၥရပ္မ်ားႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ ငံႏွင့္ဆက္ဆံေရး၊ ေဒသအတြင္း ရွိ ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ဆက္ဆံေရး၊ ေကာ္မရွင္၏အႀကံျပဳခ်က္မ်ား အား အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္မႈစသည့္က႑မ်ား ထည့္သြင္းေဖာ္ျပထားသည္။

အထက္ပါက႑အားလုံး အတြက္ အဓိကေတြ႕ရွိခ်က္မ်ား ႏွင့္ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားကုိ ေကာ္မ ရွင္က အေသးစိတ္ေရးသားထား သည္။

ႏုိင္ငံသားျဖစ္မႈက႑တြင္ ႏုိင္ငံသားစိစစ္ေရးလုပ္ငန္းစဥ္ ႏွင့္ ၁၉၈၂ ႏုိင္ငံသားဥပေဒဟူ၍ အပိုင္းႏွစ္ပုိင္းခြဲျခားကာ အဓိက ေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားႏွင့္ အႀကံျပဳခ်က္ မ်ားကုိေဖာ္ျပထားသည္။

လြတ္လပ္စြာသြားလာခြင့္ က႑တြင္ ရခုိင္ျပည္နယ္၌ေန ထုိင္သူအားလုံးႏုိင္ငံသားစိစစ္ခံ ရမည့္သူ၏ သက္ေသခံကတ္ျပား (NVC)(သုိ႔မဟုတ္) အမ်ိဳးသား မွတ္ပုံတင္ (သုိ႔မဟုတ္)ႏုိင္ငံသား စိစစ္ေရးကတ္ရွိမႈတို႔အေပၚတြင္ အေျခမခံဘဲ လြတ္လပ္စြာသြား လာခြင့္ျပဳသင့္ပါသည္ဟု ထည့္ သြင္းေရးသားထားသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း၌ ႏုိင္ ငံသားျဖစ္သူမ်ားကုိ သြားလာခြင့္ ပိတ္ပင္မထားေၾကာင္းႏွင့္ ႏုိင္ငံ သားျဖစ္၊ မျဖစ္မသိဘဲ သြားခ်င္ ရာကုိ သြားခြင့္ျပဳရန္မွာ ႏုိင္ငံတ ကာစံႏႈန္းအရလည္း မသင့္ေတာ္ ေၾကာင္း ယခင္အစုိးရလက္ထက္ ျပည္နယ္ဥပေဒခ်ဳပ္တာ၀န္ႏွင့္ ျပည္နယ္အစုိးရေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိ သူ တာ၀န္ေဆာင္ရြက္ခဲ့သူ ဦးလွ သိန္းက မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

‘‘ႏုိင္ငံသားမဟုတ္တဲ့ လူ တစ္ေယာက္ဟာ တျခားႏုိင္ငံတစ္ ႏုိင္ငံမွာ သြားခ်င္သလုိသြား၊ လာ ခ်င္သလုိလာ အဲဒီလုိခြင့္ျပဳဖုိ႔က ခက္တယ္။ ႏုိင္ငံတကာမွာလည္း အဲဒီလုိရွိမွာမဟုတ္ဘူး။ ကုိဖီအာ နန္ေျပာလုိတဲ့ဟာက ႏုိင္ငံသားရ ၿပီးတဲ့လူကုိ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ သြားပါေစလုိ႔ သေဘာမ်ိဳးျဖစ္လိမ့္ မယ္လုိ႔ သုံးသပ္တယ္ေလ’’ ဟု ဦးလွသိန္းက မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

ေကာ္မရွင္၏ အေလးအ နက္ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ က႑မ်ားမွာ ရခုိင္ျပည္နယ္၏စီးပြားေရႏွင့္ လူ မႈေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ ႏုိင္ငံသားစိစစ္မႈ၊ ႏုိင္ငံသားကတ္ျပားထုတ္ေပးမႈ၊ လြတ္လပ္စြာသြားလာခြင့္၊ အခြင့္ အေရးကိစၥႏွင့္ ဥပေဒေရွ႕ေမွာက္ တန္းတူညီမွ်ျဖစ္ေစရန္တုိ႔ျဖစ္ၿပီး အႀကံျပဳခ်က္မ်ားအေပၚ ဦးစား ေပးေဆာင္ရြက္ရန္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ကုိႏုိင္ငံေတာ္အစုိးရက အကဲ ျဖတ္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း မစၥတာ ကုိဖီအာနန္က သတင္းစာရွင္း လင္းပဲြ၌ ေျပာၾကားသည္။

ထုိ႔အျပင္ ရခုိင္ျပည္နယ္ ကိစၥေရွ႕ဆက္လွမ္းႏုိင္ေရးအ တြက္ ႏုိင္ငံတကာအသုိင္းအ၀ုိင္း အေနျဖင့္ ႏုိင္ငံတြင္းႀကိဳးပမ္းအား ထုတ္မႈမ်ားကုိခုိင္မာရက္ေရာၿပီး ဘက္မလုိက္သည့္ အခန္းက႑မွ ဆက္လက္ပါ၀င္သင့္ေၾကာင္း မစၥတာကုိဖီအာနန္က တုိက္တြန္း သည္။

‘‘ႏုိင္ငံတကာအသုိင္းအ၀ုိင္း နဲ႔ အစုိးရအၾကားရခုိင္နဲ႔ဆက္စပ္ တဲ့ကိစၥရပ္ေတြမွာ တင္းမာမႈရွိပါ တယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း ဆက္လက္ မေဆာင္ရြက္ႏုိင္တဲ့အေျခအေန ေတာ့ မျဖစ္လာသင့္ပါဘူး။ ႏွစ္ ဦးႏွစ္ဖက္ယုံၾကည္မႈနဲ႔ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈကုိ ဦးတည္ေစတဲ့ ေပါင္းကူးတံတားတည္ေဆာက္ဖုိ႔ ရာျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္’’ ဟုေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒က သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ အဖြင့္မိန္႔ခြန္းတြင္ ထည့္သြင္းေျပာ ၾကားသည္။

ေကာ္မရွင္သည္ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ၌ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမျပဳလုပ္ မီဩဂုတ္ ၂၄ ရက္နံနက္တြင္ ႏုိင္ ငံေတာ္၏အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္၊ ႏုိင္ ငံျခားေရး၀န္ႀကီးေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ႏွင့္ေနျပည္ေတာ္၌ ေတြ႕ ဆုံကာ အၿပီးသတ္အစီရင္ခံစာ ကုိ ေပးအပ္ခဲ့သည္။

ထုိ႔အျပင္ ေကာ္မရွင္သည္ ရခုိင္ျပည္နယ္တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္း မႈႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအ ေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး ဗဟုိေကာ္မတီႏွင့္ေတြ႕ဆုံ၍ အၿပီး သတ္အစီရင္ခံစာအေပၚ အျပန္ အလွန္ေဆြးေႏြးခဲ့သည္။

‘‘အႀကံျပဳခ်က္ေတြ အ ေကာင္အထည္ေဖာ္ႏုိင္မယ့္ အ ခြင့္အလမ္းကေတာ့ ရွိတယ္လုိ႔ ကြၽန္ေတာ္ထင္ျမင္ယူဆပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိရင္ မေန႔က လည္း အစုိးရအဖြဲ႕၊ ၀န္ႀကီးအဖြဲ႕ တစ္ဖဲြ႕လုံးနီးပါးနဲ႔ ေတြ႕ဆုံၿပီး ေတာ့ အစီရင္ခံစာအေၾကာင္းကုိ ပဲ တစ္ခ်က္ခ်င္းေဆြးေႏြးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္’’ ဟု မစၥတာကုိဖီအာ နန္က သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ၌ ေျပာၾကားသည္။

အလားတူေကာ္မရွင္သည္ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီး ခ်ဳပ္ဗုိလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္ လႈိင္ႏွင့္ေတြ႕ဆုံကာ အၿပီးသတ္ အစီရင္ခံစာအေပၚ ေဆြးေႏြးခဲ့ ေၾကာင္း တပ္မေတာ္ကာကြယ္ ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ုံးက သတင္းထုတ္ ျပန္သည္။

ေတြ႕ဆုံမႈတြင္ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္က ေကာ္မ ရွင္အေနျဖင့္ အခ်ိန္ကန္႔သတ္ ခ်က္၊ သြားလာမႈကန္႔သတ္ခ်က္ မ်ားေၾကာင့္ အေၾကာင္းအရာ အ ခ်က္အလက္ပုိင္းတြင္ မျပည့္စုံႏုိင္ ဟု ယူဆပါေၾကာင္းႏွင့္ အစီရင္ ခံစာပါ အခ်က္အလက္လြဲမွားမႈ လုိအပ္ခ်က္မ်ား ရွိေနေၾကာင္း ထည့္သြင္း ေျပာၾကားသည္ဟု ထုတ္ျပန္ခ်က္၌ေဖာ္ျပသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာအႀကံ ေပးေကာ္မရွင္၏ လုပ္ငန္းတာ၀န္ မ်ားလုပ္ေဆာင္ခ်ိန္တြင္ ဥကၠ႒ မစၥတာကုိဖီအာနန္သည္ ျမန္မာ စိတ္ဓာတ္မ်ားျဖစ္ေပၚရန္ တည္ ေဆာက္ယူခဲ့ၿပီး ျပည္နယ္ေရရွည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေၾကာင္း ေကာ္မရွင္ အဖြဲ႕၀င္ဦး၀င္းျမက သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲ၌ ေျပာၾကားသည္။

ေကာ္မရွင္သည္ အၿပီးသတ္ အစီရင္ခံစာတင္သြင္းရန္ စတင္ ဖြဲ႕စည္းခ်ိန္မွစ၍ တစ္ႏွစ္အတြင္း စစ္ေတြ၊ ေျမာက္ဦး၊ ေျမပုံ၊ ေက်ာက္ေတာ္၊ သံတြဲ၊ ေက်ာက္ ျဖဴ၊ ရမ္းၿဗဲ၊ ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီး ေတာင္၊ ရန္ကုန္ႏွင့္ေနျပည္ေတာ္ အပါအ၀င္ ဘန္ေကာက္၊ ဒါကာ၊ ေကာ့ဘဇားႏွင့္ ဂ်ီနီဗာသုိ႔ သြား ေရာက္ခဲ့ကာ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးပြဲ ၁၅၅ ႀကိမ္ျပဳလုပ္ခဲ့သည္ဟု အစီ ရင္ခံစာ၌ ေဖာ္ျပသည္။

ဆက္လက္၍ ေကာ္မရွင္ သည္ ရခုိင္အေရးတြင္ ပါ၀င္ ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပအဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ ကုိယ္ စားလွယ္ဦးေရ ၁,၁၀၀ ျဖင့္ေတြ႕ ဆုံခဲ့သည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ဆိုင္ရာ အ ႀကံေပးေကာ္မရွင္ကုိ ျပည္တြင္း ပညာရွင္ေျခာက္ဦး၊ ျပည္ပပညာ ရွင္သုံးဦး စုစုေပါင္းကုိးဦးျဖင့္ ၂၀၁၆ စက္တင္ဘာတြင္ ဖြဲ႕စည္း ၿပီး ေကာ္မရွင္ဥကၠ႒အျဖစ္ကုလ သမဂၢအေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ခ်ဳပ္ေဟာင္း မစၥတာကုိဖီအာနန္ က တာ၀န္ယူခဲ့သည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္အေရးကိစၥ ပုိမုိဆုိးရြားသြားေစမည့္ မီးေလာင္ ရာေလပင့္ျခင္းမ်ားကုိ ေရွာင္ၾကဥ္ ၿပီး ျပႆနာေျဖရွင္းေရးကုိ အ ေလးထားအာ႐ုံစုိက္ၾကရန္ အ ေရးႀကီးေၾကာင္း ႏုိင္ငံေတာ္အ တိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္႐ုံးက ဩဂုတ္ ၂၄ ရက္ညတြင္ သတင္းထုတ္ျပန္ သည္။

ရခုိုင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာအ ႀကံေပးေကာ္မရွင္၏ အၿပီးသတ္ အစီရင္ခံစာႏွင့္ပတ္သက္၍ ယင္း သုိ႔ထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ရခုိင္ ျပည္နယ္အတြက္ ေရွ႕ဆက္ ေဆာင္ရြက္သင့္သည့္ အျပဳသ ေဘာေဆာင္ေသာနည္းလမ္းမ်ား ရွာေဖြႏုိင္ရန္ဆက္လက္ႀကိဳးပမ္း အားထုတ္ေပးခဲ့ၾကသည့္ ဥကၠ႒ ေဒါက္တာကုိဖီအာနန္ႏွင့္တကြ ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕၀င္မ်ားအားလုံး ကုိ ေက်းဇူးဥပကာရအထူးတင္ရွိ ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ ေန ထုိင္သူအားလုံးအတြက္ ေကာင္း မြန္သည့္လမ္းေၾကာင္းတစ္ရပ္ ရွာေဖြရာတြင္ ေန႔ခ်င္းညခ်င္းေျဖ ရွင္းႏုိင္မည္မဟုတ္သည့္ အခက္ အခဲမ်ားရွိေနသည္ကုိလည္း အ သိအမွတ္ျပဳလက္ခံရန္ လုိအပ္ ေၾကာင္း၊ ရခုိင္ျပည္နယ္ရွိ အ သုိင္းအ၀ုိင္းမ်ားအၾကား စိတ္ေန စိတ္ထားခံယူခ်က္မ်ားေျပာင္းလဲ လာေစရန္ႏွင့္ ယုံၾကည္မႈတည္ ေဆာက္ႏုိင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ ရြက္လ်က္ရွိေၾကာင္း သတင္း ထုတ္ျပန္သည္။

=====================
251/ End