အဟ္ေလ့ဘိုက္(အ.စ)သတင္းဌာန ၊အဗ္နာ 
( ရိုဟင္ဂ်ာမြတ္စ္လင္မ္အား ဘဂၤါလီအျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး လူမ်ဳိးေရးေသြးေခ်ာင္းစီးမႈကို ဦးတည္ေနၾကေသာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ရခိုင္မ်ား)
စစ္တပ္သည္ ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလမ္းေၾကာင္းမွ လက္လႊတ္ဆုတ္ခြာမည့္ အေနအထား ရိွေန၏။ ျပန္လည္ ခ်ဳပ္ကိုင္ေရး အတြက္ ေသြးေခ်ာင္း စီးလမ္းေၾကာင္း ခင္းက်င္းျခင္းလည္း ျဖစ္ႏိုင္ေပသည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ ရက္သတၱပတ္အတြင္း အသက္ ၉၄ ႏွစ္အရြယ္ မြတ္စ္လင္မ္အမယ္အိုႀကီးတစ္ဦးကို ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားမွ ရက္စက္စြာသတ္ျဖတ္ၿပီးေနာက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသမၼတသည္ အၾကမ္းဖက္ခံေဒသထံသြားေသာ ပထမဆံုး ခရီးစဥ္အျဖစ္ သံတြဲၿမိဳ႕သို႔ ေရာက္ရိွခဲ့သည္။ ၄င္းအလ်င္ ၂ ရက္က မြတ္စ္လင္မ္ ႏိုင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး ႏွင့္ ဆိုင္ကယ္တကၠစီသမားတစ္ဦးအၾကား အခ်င္းမ်ားၾကျခင္းကို ခုတံုးလုပ္၍ ေအာက္တိုဘာ ၁ ရက္ေန႔တြင္ သံတြဲအနီးရိွ ယင္းအမယ္အို၏ရြာသို႔ လူရမ္းကားအုပ္စု တစ္စု ေရာက္လာ၏။ သူမ၏သမီးျဖစ္သူသည္ လြတ္ေျမာက္သြားေသာ္လည္း ျပန္လာၾကည့္ရႈေသာအခါ ဦးေခါင္း၊ လည္ပင္း၊ ၀မ္းဗိုက္တြင္ ဓားခုတ္ခံထားရသည့္ မိခင္အိုႏွင့္တစ္ကြ မီးကၽြမ္းေနေသာ ေနအိမ္ကိုသာ ေတြ႕လိုက္ရေလသည္။
အိမ္ေျခ ၁၀၀ နီးပါး မီးရိႈ႕ခံရသည့္ သံတြဲတိုက္ခိုက္မႈျဖစ္စဥ္၌ သံသယျဖစ္ဖြယ္ရာမ်ားရိွေနေၾကာင္း သမၼတဦးသိန္းစိန္၏ ေျပာၾကားခ်က္ကို ႏိုင္ငံပိုင္ျမန္မာ့အလင္း သတင္းစာတြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ “ (ဗုဒၶဘာသာ၀င္) ရခုိင္တိုင္းရင္းသား နဲ႔ ကမန္တိုင္းရင္းသား(မြတ္စ္လင္မ္) တို႔ဟာ ႏွစ္မ်ားစြာကတည္းက ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္လာၾကတာပါ။ ျပင္ပ ပေယာဂေၾကာင့္ အၾကမ္းဖက္မႈနဲ ႔ပဋိပကၡေတြ ျဖစ္ပြားခဲ့ရတယ္။ လက္၀ယ္ရိွ အေထာက္အထားအရ ရြာေတြကို မီးရိႈ႕အၾကမ္းဖက္သူမ်ားဟာ ျပင္ပကလာ သူမ်ားျဖစ္ေၾကာင္းေတြ႕ရတယ္ ” ဟု ေျပာဆိုခဲ့၏။
လြန္ခဲ့ေသာ ၁၆ လတစ္ေလွ်ာက္ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ မြတ္စ္လင္မ္ဆန္႔က်င္ေရး အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ အကၽြမ္းတ၀င္မရိွသူ တစ္ဦးအတြက္ေတာ့ ယင္းေျပာဆိုခ်က္မွာ ထူးျခား ဆန္းၾကယ္ေနေပလိမ့္မည္။ ၄င္း၌ အစြန္းေရာက္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တို႔၏ စံနစ္တက် ဖြဲ႕စည္းထားေသာ ကြန္ရက္မ်ားက ျမန္မာျပည္အတြင္း စီမံလႈပ္ရွားလ်က္ရိွေၾကာင္း အဆံုးသတ္ေသာ္ ၄င္းအေနႏွင့္ သေဘာေပါက္သိျမင္သြားစၿမဲသာ။
ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသူမ်ားထံတြင္ သံသယျဖစ္ဖြယ္အခ်က္မ်ား ရိွေနသည္မွာ ၾကာျမင့္ေနၿပီျဖစ္၏။ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ မႏၱေလးတိုင္း၊ ရွမ္းျပည္နယ္ႏွင့္အျခားေဒသမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားေသာ တိုက္ခိုက္ျခင္းနည္းလမ္းႏွင့္ပံုဟန္မွာ ထပ္တူထပ္မွ် နီးပါးျဖစ္ေနသည္။ အေသးအဖြဲျပႆနာေလးမ်ားမွ စတင္သည္။ ရုတ္တရက္ ခ်က္ျခင္း လူအုပ္ႀကီး ေပၚေပါက္လာၿပီး ၿမိဳ႕တြင္းသို႔ ၀င္ေရာက္လာၾကသည္။ လက္နက္မ်ားကလည္း အရံသင့္။ ျဖစ္ရပ္အမ်ားစု၌ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားက ငုတ္တုတ္ ရပ္ၾကည့္ရႈစားေနစၿမဲ။ ျမင္ကြင္းမ်ား၀ယ္ ေဒသခံတို႔ကိုေတြ႕ျမင္ရပါေသာ္လည္း အၾကမ္းဖက္အုပ္စုမွာ ျပင္ပမွ စုရံုး၀င္ေရာက္လာသည္ဟု ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာ ဆိုျပန္၏။ ဤတစ္ပတ္ သံတြဲျဖစ္ရပ္မွတ္တမ္း ဓာတ္ပံုတစ္ခု၌ ေခါင္းစည္းနီမ်ားပတ္၍ လက္နက္ကိုင္ေဆာင္ၿပီး ဆူပြက္ေသြးၾကြေနသည့္ ေဒသခံမ်ားကိုပင္ ထရပ္ကားအျပည့္ျဖင့္ ေတြ႕လိုက္ရျခင္းက ယင္းအဆိုမွာ ဆန္႔က်င္ဖက္ျဖစ္ေနေၾကာင္း ေပၚလြင္သြားပါေတာ့သည္။
ျဖစ္စဥ္သစ္တစ္ရပ္ မဟုတ္ —————————— အကယ္၍ ဤျဖစ္စဥ္မ်ား၌ စံနစ္တက် ႀကိဳတင္ႀကံစည္သူရိွသည္ဟုဆိုလွ်င္ ထိုသူသည္ မည္သူနည္း၊ မည္သည့္အတြက္ လုပ္ရသနည္းဟူေသာ ေမးခြန္းထုတ္ရပါမည္။ ရွင္းလင္းေသာအေျဖ မရိွေသး။ သို႔ေသာ္ ျမန္မာျပည္ရိွ စစ္တပ္ ႏွင့္ အာဏာပိုင္မ်ားအဖို႔ ဤမတည္ၿငိမ္မႈမ်ားမွ အျမတ္ထြက္မည္ကား ေသခ်ာေနသည္။ လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားအတြင္း ျဖစ္ပြား ခဲ့ေသာ ျပႆနာ မ်ားစြာကိုၾကည့္လွ်င္ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရးကို လူနည္းစု၀င္ လူမ်ဳိးတစ္စုစုႏွင့္ တိုက္ဆိုင္ေရာေထြး၍ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈထံ ဦးတည္ေလ့ရိွေၾကာင္း ေတြ႕ရ၏။ တိုင္းျပည္စီးပြားေရး စံနစ္အေပၚ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေန၀င္း၏ တလြဲတေခ်ာ္ စီမံခန္႔ခြဲမႈအား အာရံုလႊဲရန္ တရုတ္လူမ်ဳိးတို႔၏ ပိုင္ဆိုင္မႈမ်ားကို တိုက္ခိုက္ေစျခင္းျဖင့္ ၁၉၆၇ တရုတ္ဆန္႔က်င္ေရး အဓိကရုဏ္း ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။ ၄င္းေနာက္ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕ ႏွင့္ ျပည္ၿမိဳ႕မ်ားတြင္ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားအေပၚ တိုက္ခိုက္ျခင္းျဖင့္ အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး ကိစၥကို လႊဲဖယ္ခဲ့သည္။ ထိုစဥ္ကတည္းပင္ စစ္တပ္သည္ စစ္အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး ေရွ႕ေျပးလကၡဏာမ်ားအား ၿဖိဳခြဲေရးအတြက္ လူမ်ဳိးေရးတင္းမာမႈမ်ားကို ဖန္တီး သြတ္သြင္းႏိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း လူေပါင္းမ်ားစြာမွ ယံုၾကည္ထားခဲ့ၾက၏။
ယေန႔ျမန္မာျပည္တြင္ ဤသီအိုရီအား အသံုးခ်ေနျခင္း မျဖစ္ႏိုင္သေလာ ? ဦးသိန္းစိန္၏ ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားက ႏိုင္ငံ့ဘ႑ာ အားလံုး၏ ငါးပံု တစ္ပံုေက်ာ္ ခံစားရရိွေနသည့္ စစ္တပ္ကို တုန္လႈပ္သြားေစႏိုင္သည္။ ဒီမိုကေရစီ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးေရွ႕ဆက္ေနျခင္းႏွင့္အတူ စစ္တပ္ႏွင့္ ဆက္စပ္ေနသည့္ အင္အားစုႀကီးအေပၚ ေမးခြန္းထုတ္စရာမ်ား ရိွလာသည္။ ျမန္မာလူ႔အဖြဲ႕အစည္း၏ သာသနာပိုင္ကဲ့သို႔ျဖစ္ေနေသာ ၄င္း၏အေနအထားက တန္ခိုးထြားေနဆဲျဖစ္၏။ ႏိုင္ငံေတာ္ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခ ံဥပေဒအား ျပင္ဆင္ေျပာင္းလဲပါက ဆိုး၀ါးျပင္းထန္သည့္ အႏၱရာယ္ ႏွင့္ မမွန္းႏိုင္သည့္အက်ဳိးဆက္ကို ခံစားရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း စစ္တပ္ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံ အာဏာရ ပါတီျဖစ္ေသာ ျပည္ေထာင္စုႀကံ႕ခိုင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီမွ ယခုအပတ္တြင္ သတိေပးေျပာၾကားလိုက္သည္။ ယင္းသို႔ အတိုက္အခံ ဆန္႔က်င္ရသည့္ အေၾကာင္းတစ္ရပ္မွာ စစ္အာဏာရွင္အႀကိဳက္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုစည္းမ်ဥ္းအား ျပန္လည္ဆန္းသစ္ပါက စစ္တပ္၏ၾသဇာ ေမွးမွိန္သြားမည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္တည္း။
လူမ်ဳိးစုတင္းမာမႈမ်ားေၾကာင့္လည္းေကာင္း၊ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္တပ္မ်ားႏွင့္ ပဋိပကၡ ေရွ႕ဆက္မႈေၾကာင့္ လည္းေကာင္း ျဖစ္ေပၚလာသည့္ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအတြင္း မတည္ၿငိမ္မႈက မည္သည့္စစ္တပ္ကိုမဆို ၄င္း၏ၾသဇာျပန္လည္ လႊမ္းမိုးေရးအတြက္ အဓိက အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္ ရရိွေစသည္။ လူမ်ဳိးေရးႏွင့္ႏိုင္ငံေရးခြဲျခားမႈ အရိုးစြဲျပင္းထန္လွသည့္ႏိုင္ငံတစ္ခုတြင္ ယင္းသို႔ ျဖစ္ပြားသြားရ စၿမဲကို ေတြ႕ျမင္ႏိုင္ေပသည္။ မိမိတို႔၏နယ္ေျမ၌ စစ္တပ္မ်ား တပ္စြဲထားမႈကို ေရရွည္ဆန္႔က်င္လာၾကသည့္ ရခိုင္တို႔က ယခုအခါ ၄င္းတို႔အား (၄င္းတို႔အျမင္အရ) အစၥလာမ့္လႊမ္းမိုးမႈမွ တားဆီးကာကြယ္ရန္ စစ္တပ္ကိုပင္ ေတာင္းဆိုေနသည္။ “က်ဴးေက်ာ္၀င္ေရာက္လာသူမ်ား” အျဖစ္ အမည္ေပးထားေသာ လူ
