ဆန္ရွင္အလြန္မွာ ႏုိးထလာေတာ့မည့္ ပတၱျမားေျမ

အဲဟ္ေလ့ဘိုက္(သ) (အလိုင္ေဟမြစ္စလာမ္) သတင္းဌာန ၊ အဗ္နာ


ပင္လယ္ေရမ်က္ႏွာျပင္အထက္ ေပ ၄,၀၀၀ ေက်ာ္အျမင့္တြင္ရွိသည့္ မိုးကုတ္ၿမိဳ႕၏ တည္ေနပုံက ဒယ္အိုးတစ္လုံးအသြင္။ အလယ္တြင္ခြက္ေနၿပီး ေဘးပတ္လည္၌စိမ္းညိဳ႕ေနသည့္ ေတာင္ကုန္းေတာင္တန္းႀကီးမ်ား ၀န္းရံထားသည္။ စိမ္းညိဳ႕ညိဳ႕ေတာင္တန္းႀကီးမ်ား၊ ထုံးျဖဴျဖဴေစတီ ပုထိုးမ်ား၊ မိုးကုတ္အင္းႏွင့္ နီညိဳေရာင္ေနအိမ္အေဆာက္အအအုံမ်ား ပနံရစြာတည္ရွိေနသည့္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕၏ ျမင္ကြင္းကလွပလြန္းသည့္ ပန္းခ်ီကားတစ္ခ်ပ္သဖြယ္ ျဖစ္သည္။

ေခတ္မမီေတာ့သည့္တုိင္တစ္ၿမိဳ႕လုံးတြင္ အၿပိဳင္အဆုိင္ တည္ေဆာက္ထားၾကသည့္ အုတ္ခံ၊ ပ်ဥ္ကာနံကပ္ ႏွစ္ထပ္တုိက္ႀကီးမ်ားကလည္း မိုးကုတ္ၿမိဳ႕၏ တစ္ခ်ိန္ကခ်မ္းသာႂကြယ္၀ခဲ့မူကို လွစ္ျပေနသည့္ႏွယ္။

သို႔ေသာ္ လက္ရွိတြင္ေတာ့အဆုိပါ ေနအိမ္အေဆာက္အအုံအမ်ားစုက သစ္လြင္ေတာက္ပမႈ မရွိေတာ့ဘဲ ေဟာင္းႏြမ္းလ်က္ရွိေနသည္။ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာ သည့္တုိင္ ေဆးမသုတ္၊ အသစ္မလဲ၍ အေရာင္ျပယ္ကာ ေဟာင္းႏြမ္းေနသည့္ ေနအိမ္ေခါင္မိုးမ်ားစြာ ေတြ႕ရမည္ျဖစ္သည္။

တစ္ခ်ိန္က ပတၱျမားေျမအျဖစ္ နာမည္ေက်ာ္ခဲ့ၿပီး သူ႔ရင္ခြင္သို႔ ခိုလႈံလာသူတုိင္းကို သူေဌးေလာင္း အိပ္မက္မက္ခြင့္ေပးခဲ့ေသာ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕သည္မွာ ရာစုႏွစ္၀က္ခန္႔ၾကာ စစ္အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္မႈေအာက္တြင္ အရာအားလုံးေျပာင္းလဲသြား ခဲ့သည္။ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ေဒသခံမ်ား၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ခြင့္ တားျမစ္ကန္႔သတ္ခံရၿပီးေနာက္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕၏ စီးပြားေရးသိသိသာသာ က်ဆင္းသြားခဲ့သည္။ ေဒသခံမ်ားတစ္ႏုိင္တစ္ပိုင္တူးေဖာ္လုပ္ကိုုင္ခြင့္မရျခင္း၊ ေက်ာက္မ်က္ကုန္ၾကမ္းရွားပါးျခင္းတို႔ေၾကာင့္ မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ေပၚရွိ ေက်ာက္ေသြး၊ ေက်ာက္ျဖတ္လုပ္ငန္းအမ်ားစု ရပ္ဆုိင္းခဲ့ရသကဲ့သို႔ အေျခခံလက္လုပ္လက္စားႏွင့္ ေက်ာက္ကုန္သည္ငယ္ေလးမ်ား အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ခဲ့ရသည္။ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္ေနာက္ပိုင္းတြင္ စီးပြားေရးက်ဆင္းမႈဒဏ္ကို မခံႏုိင္ေတာ့သည့္အဆုံး မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ခံအမ်ားစုမွာ ၿမိဳ႕မွ ထြက္ၿပီး ေက်ာက္စိမ္းေမွာ္၊ ပယင္းေမွာ္၊ ေရႊေမွာ္စသည့္ ေရၾကည္ရာျမက္ႏုရာ ေနရာမ်ားသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕လုပ္ကိုင္ခဲ့ရသည္ဟု မုိးကုတ္ၿမိဳ႕ခံမ်ားက ေျပာသည္။

‘‘ဒီေနာက္ပိုင္းႏွစ္ေတြမွာ လူဦးေရက တစ္၀က္ေလာက္ေလ်ာ့သြားတယ္။ ေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္းမရွိရင္ ဒီမွာက ဘာစီးပြားေရးမွ လုပ္လုိ႔မရဘူး။ ေက်ာက္ကအလုပ္မျဖစ္၊ စား၀တ္ေနေရးက အဆင္မေျပေတာ့ ၿမိဳ႕ခံအမ်ားစုက တျခားေဒသထြက္ အလုပ္လုပ္ၾကရတယ္။ သက္ႀကီးရြယ္အိုနဲ႔ မေရႊ႕ေျပာင္းႏုိင္သူေတြေလာက္ပဲ မိုးကုတ္မွာ က်န္ခဲ့ေတာ့တယ္’’ဟု မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ခံစာေရးဆရာ ကိုထက္ႏိုင္(တလုပ္ၿမိဳ႕)က ေျပာၾကားသည္။

၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္၀န္းက်င္ကာလမ်ားအထိ မိုးကုတ္ၿမိဳ႕တြင္ ေနထုိင္သည့္ လူဦးေရ သုံးသိန္းခန္႔ရွိေသာ္လည္း စစ္အစိုးရလက္ထက္ ၁၉၉၅ တြင္ ေက်ာက္မ်က္ဥပေဒ ျပ႒ာန္းၿပီးေနာက္ ေဒသခံမ်ား၏ ေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္ခြင့္မ်ား ကန္႔သတ္ပိတ္ပင္ခံခဲ့ရရာ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕၏လူဦးေရမွာ တစ္သိန္းခုနစ္ေသာင္းခန္႔သာ က်န္ရွိေတာ့သည့္ အေျခအေနအထိ ျဖစ္ခဲ့သည္။

မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ စီးပြားေရးက်ဆင္းရျခင္းအတြက္ အဓိကအေၾကာင္းရင္းႏွစ္ရပ္ရွိၿပီး စစ္အစိုးရလက္ထက္တြင္ ေက်ာက္မ်က္ဥပေဒျပ႒ာန္းကာ ေဒသခံမ်ားအား တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခြင့္ ပိတ္ပင္ကန္႔သတ္ခဲ့ျခင္းႏွင့္ အေမရိကန္အစုိးရ၏ စီးပြားေရးပိတ္ဆုိ႔အေရးယူျခင္းတို႔ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ယခုအခါ အဆုိပါအေၾကာင္းရင္းႏွစ္ခုစလုံး ေျပာင္းလဲသြားခဲ့ၿပီျဖစ္ရာ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕၏ စီးပြားေရးျပန္လည္ဦးေမာ့ရန္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေရာင္ျခည္မ်ား အသစ္တဖန္ျပန္လည္ ေတာက္ပလာၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ေဒသခံမ်ားက ေျပာသည္။

ယခုႏွစ္အတြင္း ဒီမုိကေရစီနည္းက် ေရြးေကာက္ခံအရပ္သား အစိုးရစစ္စစ္အာဏာရရွိလာျခင္း ႏွင့္ အေမရိကန္အစိုးရ၏ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ခန္႔ၾကာခ်မွတ္ထားသည့္  စီးပြားေရးအရ ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆုိ႔မႈမ်ား ယခုလဆန္းတြင္ ျပန္လည္႐ုပ္သိမ္းျခင္းတုိ႔က ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းရွိ အျခားေဒသမ်ားထက္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕၏ စီးပြားေရး ျပန္လည္ဖံြ႕ၿဖိဳးလာေစရန္ မ်ားစြာအလာအလာေကာင္းသြားေစသည္ဟု ယုံၾကည္ေၾကာင္း မုိးကုတ္ၿမိဳ႕ခံအသက္(၅၀)ေက်ာ္အရြယ္ဦးစိုးျမင့္က ေျပာသည္။ ဦးစိုးျမင့္မွာ ေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္ရန္ ေရႊဘုိၿမိဳ႕မွ ေျပာင္းေရႊ႕လာသူျဖစ္ၿပီး မုိးကုတ္ၿမိဳ႕တြင္ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္ၾကာ အစဥ္အဆက္ေနထုိင္ခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ လက္ရွိတြင္ မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ရွိ အရပ္ဘက္အဖဲြ႕အစည္းတစ္ခုျဖစ္ေသာ စိမ္းလန္း (မုိးကုတ္) အဖဲြ႕ဥကၠ႒တာ၀န္လည္းယူထားသူ ျဖစ္သည္။

‘‘အေမရိကန္ဆန္ရွင္ပြင့္သြားတာက ကြၽန္ေတာ္တို႔ၿမိဳ႕အတြက္ အမ်ားႀကီးအလားအလာ ေကာင္းသြားတယ္။ ဆန္ရွင္တစ္ခုတည္းေၾကာင့္ေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ အဓိကက်တာက ေက်ာက္မ်က္ဥပေဒေပါ့။ အခုအင္န္အယ္လ္ဒီအစိုးရ သစ္တက္လာၿပီး ေက်ာက္မ်က္ဥပေဒကို တတိယအႀကိမ္ျပင္ဆင္ဖို႔ ဥပေဒၾကမ္းထြက္ေနၿပီ။ အဲဒီဥပေဒၾကမ္းမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔လုိခ်င္တဲ့အခ်က္ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားပါလာတယ္’’ ဟု ဦးစိုးျမင့္က တက္ႂကြစြာေျပာသည္။

မိုးကုတ္ ထာပြဲေစ်းတြင္ ေက်ာက္မ်က္ရတနာအေရာင္း၀ယ္လုပ္ေနၾကသူမ်ား။ (ဓာတ္ပံု-ေမာင္တာ)

အေမရိကန္၏ စီးပြားေရး ပိတ္ဆုိ႔မႈေၾကာင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးအေပၚ ႐ိုက္ခတ္မႈမ်ားရွိခဲ့ရာ ေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္းအေပၚ အဓိကမွီခိုေနရသည့္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕မွာ အထိအနာဆုံးျဖစ္ခဲ့သည္။ လက္ရွိတြင္ စီးပြားေရးပိတ္ဆုိ႔မႈမ်ား ႐ုပ္သိမ္းလုိက္သည့္အတြက္ အက်ဳိးရွိလာမည့္အေနအထားတြင္လည္းမိုးကုတ္ၿမိဳ႕သည္ ထိပ္ဆုံးမွပါ၀င္လိမ့္မည္ဟု ယုံၾကည္ေၾကာင္း မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ခံေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္း လုပ္ကုိင္သူမ်ားက ေျပာသည္။ မိုးကုတ္ရတနာေျမမွ တူးေဖာ္ထြက္ရွိလာသည့္ ပတၱျမားႏွင့္ ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ားကို အေမရိကန္ အပါအ၀င္  အေနာက္ဥေရာပႏုိင္ငံမ်ားက ႀကိဳက္ႏွစ္သက္ၿပီး အေမရိကန္၏ စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔မႈမ်ား ႐ုပ္သိမ္းၿပီး ရက္ပိုင္းအတြင္းပင္ အေမရိကန္ကုန္သည္ႀကီးမ်ားအသင္းက မိုးကုတ္ၿမိဳ႕သို႔ လာေရာက္ၿပီး ၿမိဳ႕ခံထာပဲြကုန္သည္မ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆုံခဲ့သည္။

‘‘သူတုိ႔ဘက္က ေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္းမွာ စိတ္၀င္စားတယ္ဆုိတာ ေျပာသြားတယ္’’ဟု အေမရိကန္ကုန္သည္ႀကီးမ်ားအသင္း မိုးကုတ္ၿမိဳ႕သို႔လာေရာက္၍ ေဒသခံေက်ာက္မ်က္ကုန္သည္မ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆုံရာတြင္ ဦးေဆာင္ပါ၀င္ခဲ့ သူတစ္ဦးျဖစ္သည့္ မုိးကုတ္ထာပဲြ ေက်ာက္မ်က္ကုန္သည္မ်ားအသင္း ဥကၠ႒ေဒၚျဖဴျဖဴျမင့္က ေျပာသည္။

‘‘အခု ဆန္ရွင္ဖြင့္လုိက္ေတာ့ ေစ်းကြက္ပြင့္သြားၿပီ။ ကိုယ္ပို႔ခ်င္တဲ့ႏုိင္ငံကို တင္ပို႔ေရာင္းခ်လုိ႔ရသြားၿပီ။ အရင္ကဆုိရင္ တ႐ုတ္ကိုပဲ မီွခိုေနရတယ္။ ေနာက္ဆုိရင္ ေက်ာက္မ်က္ေစ်းကြက္က ဒီထက္ပိုေကာင္းလာဖို႔ပဲ ရွိပါတယ္’’ ဟု ၎ကသုံးသပ္သည္။

ယခင္က ထုိင္း၊ အိႏိၵယႏွင့္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံေစ်းကြက္တို႔ကိုသာ အဓိကမွီခိုေနခဲ့ရရာမွ အေမရိကန္၏ စီးပြားေရးပိတ္ဆုိ႔မႈမ်ား ႐ုပ္သိမ္းသည့္အတြက္ မုိးကုတ္ေက်ာက္မ်က္ေစ်းကြက္မ်ားစြာ ဖံြ႕ၿဖိဳးလာမည္ဟု ယုံၾကည္ေၾကာင္း မုိးကုတ္ၿမိဳ႕ခံေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္းလုပ္ ကိုင္သူ ကိုေက်ာ္စုိးက ေျပာသည္။

‘‘ဆန္ရွင္ျဖဳတ္လုိက္တာ မိုးကုတ္ေတာ့ အမ်ားႀကီးအေျခအ ေနေကာင္းလာမယ့္လို႔ ထင္တယ္။ အရင္ကဆုိရင္ ဘန္ေကာက္နဲ႔ အိႏိၵယကိုပဲ သူခိုးေစ်းသာသာနဲ႔ ေရာင္းေနရတာ’’ဟု ကိုေက်ာ္စိုး က ေျပာသည္။

မိုးကုတ္ၿမိဳ႕၏ ေက်ာက္မ်က္ ေစ်းကြက္ဖံြ႕ၿဖိဳးၿပီး ေက်ာက္ေသြး၊ ေက်ာက္ျဖတ္ႏွင့္ အေခ်ာထည္လုပ္ငန္းမ်ား ျပန္လည္ေကာင္းမြန္လာေစရန္ အစိုးရအေနျဖင့္လည္း ေက်ာက္မ်က္ဥပေဒသစ္ ျပ႒ာန္းကာ ေဒသခံမ်ားအား တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္တူးေဖာ္လုပ္ကိုင္ခြင့္ေပးရန္ လုိအပ္မည္္ဟု ၿမိဳ႕ခံေက်ာက္မ်က္လုပ္ငန္း လုပ္ကိုင္သူမ်ားက ေျပာသည္။

မုိးကုတ္ရတနာနယ္ေျမမွ ပတၱျမား၊ နီလာ၊ ျမ၊ သလင္း၊ ေဂၚ မိတ္စသည့္ ေက်ာက္မ်က္ရတနာ ၃၅ မ်ဳိးခန္႔ တူးေဖာ္ထြက္ရွိသည္။ ေရွးျမန္မာဘုရင္မ်ားလက္ထက္က စတင္ကာ ေခတ္အဆက္ဆက္တြင္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕သည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ အတြင္း စီးပြားေရးဖံြ႕ၿဖိဳးမူအားေကာင္းသည့္ ၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕ျဖစ္ခဲ့သည္။ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ျခင္း လုပ္ငန္း၊ ေက်ာက္ေသြး ေက်ာက္ျဖတ္လုပ္ငန္းမ်ားကလည္း ေဒသခံမ်ား၏ စီးပြားေရးအေပၚမ်ားစြာ အေထာက္အကူ ျဖစ္ေစခဲ့သည္။

မုိးကုတ္ၿမိဳ႕ရွိ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ေဒသခံမ်ားအေနျဖင့္ တစ္ဦးခ်င္းအခြန္ေဆာင္ကာ ခြင့္ျပဳလုိင္စင္မ်ားျဖင့္ ၁၉၆၀ ေက်ာ္ႏွစ္မ်ားအထိ တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခြင့္မ်ား ရရွိခဲ့သည္။ လုိင္စင္ ေၾကးျပားမ်ားကို ခါးတြင္ခ်ိတ္ဆဲြကာ သံတူရြင္း၊ ေပါက္ျပားမ်ားထမ္းၿပီး ေဒသခံမ်ားက တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခဲ့ၾကသည္ဟု မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ခံမ်ားက ျပန္လည္ေျပာျပသည္။

သို႔ေသာ္ ဦးေန၀င္း၏ အိမ္ေစာင့္အစိုးရလက္ထက္ ၁၉၆၉ တြင္ ေၾကညာခ်က္(၁/၆၉)ထုတ္ျပန္ကာ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕ရွိတစ္ဦးခ်င္း ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခြင့္မ်ားကို ႐ုပ္သိမ္းရပ္ဆုိင္းခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ဦးေန၀င္းအစိုးရက ေငြေၾကးတတ္ႏုိင္သည့္ စီးပြားေရးသမားမ်ားကိုသာ အစိုးရႏွင့္ ဖက္စပ္ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခြင့္ေပးခဲ့သည္။ တပ္မေတာ္အစိုးရလက္ထက္ ၁၉၉၅ တြင္ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတနာဥပေဒကို ျပ႒ာန္းခဲ့ကာ မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ရွိ ေက်ာက္မ်က္တြင္းမ်ားကုိ ဦးပိုင္ႏွင့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ႀကီးမ်ားကိုသာ အစိုးရႏွင့္ အက်ဳိးတူေက်ာက္မ်က္ တူးေဖာ္ထုတ္လုပ္ခြင့္ေပးခ့ဲၿပီး ေဒသခံမ်ား၏ တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္ တူးေဖာ္မႈမ်ားကို ပိတ္ပင္ခဲ့သည္။

ေဒသခံမ်ား တစ္ႏုိင္တစ္ပိုင္ တူးေဖာ္ခြင့္မရေတာ့သလို အစုိးရ ႏွင့္ အက်ဳိးတူလုပ္ကိုင္ေနသည့္ ကုမၸဏီႀကီးမ်ားကလည္း တူးေဖာ္ထြက္ရွိလာသည့္ ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ားကုိ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕ရွိ ထာပဲြေစ်းမ်ားတြင္ ေရာင္းခ်ေပးျခင္းမရွိေတာ့ဘဲ ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္ ျပပဲြႀကီးမ်ား၌သာ တင္ျပေရာင္းခ်ေတာ့ရာ ေဒသတြင္းေက်ာက္ မ်က္ကုန္ၾကမ္းရွားပါးလာခဲ့သည္။ ကုန္ၾကမ္းမရႏုိင္ေတာ့၍ ေက်ာက္ေသြး၊ ေက်ာက္ျဖတ္လုပ္ငန္းအမ်ားစု ရပ္နားပိတ္သိမ္းသြားခဲ့ရကာ အေရာင္းအ၀ယ္က်ဆင္းၿပီး ၿမိဳ႕၏စီးပြားေရး က်ဆင္းခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္ဟု ၿမိဳ႕ခံမ်ားက တညီတညြတ္တည္း ေျပာသည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ သမၼတဦးသိန္းစိန္အစုိးရသက္တမ္းအတြင္း မိုးကုတ္ၿမိဳ႕ခံမ်ားအတြက္ တစ္ႏုိင္တစ္ပိုင္ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခြင့္မ်ား ျပန္လည္ေလွ်ာက္ထားခြင့္ျပဳခဲ့ၿပီး ၂၀၁၂ ႏွင့္ ၂၀၁၅ မ်ားအတြင္း ႏွစ္ ႀကိမ္တုိင္တုိင္ တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္တူးေဖာ္ခြင့္မ်ား ခ်ထားေပးခဲ့ေသာ္လည္း ဥပေဒအရ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ား ရွိေနျခင္းႏွင့္ ေျမေနရာအခက္အခဲမ်ားရွိျခင္းေၾကာင့္ ေဒသခံမ်ားလုပ္ကိုင္ခြင့္မရခဲ့ဘဲ ေငြေၾကးတတ္ႏုိင္သည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ားသာ လုပ္ကိုင္ခြင့္ရခဲ့သည္ဟု ၿမိဳ႕ခံမ်ားကေျပာသည္။ လက္ရွိမုိးကုတ္ေဒသတြင္ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ေရးလုပ္ကြက္ ၂,၆၀၀ ေက်ာ္ရွိသည္။ သို႔ေသာ္ အမ်ားစုမွာ အစိုးရႏွင့္ အက်ဳိးတူကုမၸဏီမ်ား၊ ပုဂၢလိကကုမၸဏီမ်ား၊ ဦးပိုင္ႏွင့္ သမ၀ါယမအသင္းအဖဲြ႕မ်ားက တူးေဖာ္လုပ္ကိုင္ေနျခင္းျဖစ္ၿပီး ေဒသခံမ်ား လုပ္ကိုင္ခြင့္ရသည့္ တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္လုပ္ကြက္ အနည္းငယ္သာ ပါ၀င္သည္။

မိုးကုတ္ၿမိဳ႕လယ္ လမ္းတစ္လမ္းတြင္ ထာပြဲေစ်း၌ ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ားကုိ ေရာင္းခ်ေနသည့္ ေဒသခံအခ်ဳိ႕။ (ဓာတ္ပုံ-ေမာင္တာ)

ၿပီးခဲ့သည့္ စက္တင္ဘာလကုန္တြင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္မွ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတ နာဥပေဒကုိ တတိယအႀကိမ္ ျပင္ဆင္သည့္ ဥပေဒၾကမ္းကို အမ်ားျပည္သူသိရွိေလ့လာႏုိင္ရန္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ အဆုိပါ ဥပေဒၾကမ္း တြင္ ေဒသခံမ်ားအား တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခြင့္ျပဳေပးရန္ ထည့္သြင္းျပ႒ာန္းထားသည္။ ထို႔ျပင္ ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၅ ႏွစ္ကုန္က ျပ႒ာန္းခဲ့သည့္ ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတနာဥပေဒကို ဒုတိယအႀကိမ္ျပင္ဆင္သည့္ ဥပေဒပါအခ်က္အလက္မ်ားထဲမွ အခ်ဳိ႕အခ်က္မ်ားကို ျပင္ဆင္ထား ၿပီး စက္ယႏၲရားမ်ားျဖင့္ စီးပြားျဖစ္ ဆယ္ႏွစ္အထိ လုပ္ကိုင္ခြင့္ျပဳထားသည့္ အႀကီးစားတူးေဖာ္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ပယ္ဖ်က္ထားသည္။

ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတနာ ဥပေဒတတိယအႀကိမ္ ျပင္ဆင္မည့္ ဥပေဒၾကမ္းတြင္ ငါးဧကထက္ မပိုေသာ အလတ္စားလုပ္ကြက္ႏွင့္ အေသးစားႏွင့္ တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္လုပ္ကြက္မ်ားျဖင့္သာ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ထုတ္လုပ္ခြင့္ျပဳရန္ သတ္မွတ္ျပ႒ာန္းထားသည္။ ေဒသလိုအပ္ခ်က္အရ ေက်ာက္မ်က္ျပပဲြမ်ား ျပဳလုပ္ေရာင္းခ်ရန္ႏွင့္ ေက်ာက္မ်က္စင္တာ (Gems Center) မ်ား တည္ေဆာက္ရန္လည္း ဥပေဒအရ ခြင့္ျပဳေပးထားသည္။

အဓိကအားျဖင့္ ေဒသခံမ်ားအား တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္ခြင့္ျပဳရန္ကုိ လုိအပ္သည့္ လုပ္ကြက္နယ္ေျမမ်ားကုိ သယံဇာတႏွင့္သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး၀န္ႀကီးဌာနႏွင့္ သက္ဆုိင္ရာတုိင္းေဒသႀကီး အစိုးရအဖဲြ႕တို႔က အမ်ားပိုင္ေျမေနရာမ်ားအျဖစ္ သတ္မွတ္ခြင့္ျပဳေပးရမည္ျဖစ္ရာ ေက်ာက္မ်က္ဥပေဒသစ္ထြက္ေပၚလာၿပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕မွာ ၁၉၆၀ ျပည့္ႏွစ္ခန္႔ကာလမ်ားက အေျခအေနကဲ့သို႔ ျပန္ျဖစ္လာႏုိင္သည္ဟု ၿမိဳ႕ခံမ်ားက ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကသည္။

ဥပေဒသစ္အတည္ျပဳၿပီး ေဒသခံမ်ားအား တစ္ႏုိင္တစ္ပုိင္ ေက်ာက္မ်က္တူးေဖာ္လုပ္ကိုင္ခြင့္မ်ား ျပန္လည္ခြင့္ျပဳမည္ဆုိလွ်င္ ၿမိဳ႕၏စီးပြားေရးျပန္လည္ဦးေမာ့လာမည္ဟု ၿမိဳ႕ခံစာေရးဆရာကိုထက္ႏုိင္(တလုပ္ၿမိဳ႕)က ေျပာသည္။

‘‘အေမရိကန္ပိတ္ဆုိ႔မႈေတြကလည္း ႐ုပ္သိမ္းလုိက္ၿပီ။ ဥပေဒအတည္ျပဳၿပီး ေဒသခံေတြကို တစ္ႏိုင္တစ္ပုိင္လုပ္ကိုင္ခြင့္ေတြ ျပန္ခြင့္ျပဳေပးမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ၿမိဳ႕က အရင္အေျခအေနျပန္ျဖစ္လာမယ္ထင္ပါတယ္။ အခုေတာ့ စီးပြားေရး၊ ဖံြ႕ၿဖိဳးေရးကေတာ္ေတာ္နိမ့္က်ေနတယ္’’ဟု ကိုထက္ႏုိင္က ေျပာသည္။

တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္ မုိးကုတ္ၿမိဳ႕သို႔ ႏုိင္ငံျခားသားမ်ား သြားေရာက္လည္ပတ္ခြင့္ တားျမစ္ပိတ္ပင္ထားမႈမ်ား ျပန္လည္ေျဖေလွ်ာ့ကာ ခရီးသြားေဒသတစ္ခုအျဖစ္ ဖန္တီးေပးႏုိင္မည္ဆိုလွ်င္ မိုးကုတ္ၿမိဳ႕၏ စီးပြားေရးမ်ား စြာဖံြ႕ၿဖိဳးလာမည္ဟု ၿမိဳ႕ခံမ်ားက ေျပာသည္။ အေျခအေနအခ်ိန္အခါေကာင္းတြင္ ခရီးသြားၿမိဳ႕အျဖစ္ ဖန္တီးၿပီး ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပခရီးသြားဧည့္သည္မ်ား လာေရာက္လည္ပတ္ႏုိင္ရန္ႏွင့္ ေက်ာက္မ်က္ေစ်းကြက္ျပန္လည္ ဖံြ႕ၿဖိဳးလာရန္ အစိုးရက အေကာင္အထည္ေဖာ္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ေၾကာင္း ၿမိဳ႕ခံဦးစိုးျမင့္က ေျပာသည္။

‘‘အခုေတာ့ အခ်ိန္အခါေကာင္းပဲ။ အားလုံးကလည္း ကိုယ့္ၿမိဳ႕ကို ဘယ္ေတာ့ျပန္လာခြင့္ရမလဲ ေစာင့္ေနၾကတယ္။ အရင္လို အေျခအေနျပန္ေကာင္းဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ရွိလာၿပီလို႔ ထင္ပါတယ္’’

===================    
251 / End