အဲဟ္ေလ့ဘိုက္(သ) (အလိုင္ေဟမြစ္စလာမ္) သတင္းဌာန ၊ အဗ္နာ
ရခိုင္ျပည္နယ္ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္ ေခ်ာင္းစြယ္ ေက်းရြာအုပ္စု တစ္ေနရာမွာ အင္မတန္က်ယ္ျပန္႔တဲ့ေရျပင္ႀကီးကို ေတြ႕ရပါတယ္။
ပင္လယ္ေရကလယ္ကြင္းထဲ ဝင္လာတဲ့အတြက္ ေရကန္လို ျဖစ္ေနတာပါ။ ပင္လယ္ကမ္း႐ိုးတန္းေဒသျဖစ္တဲ့ ေက်ာက္ျဖဴရဲ႕ စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းဟာ တာတမံ ေတြကိုအဓိကမွီခိုအားထားေနရ တာေၾကာင့္ တာတမံေတြ သဘာ ဝေဘးဒဏ္ကို မခံႏိုင္လို႔ ပ်က္စီးသြားတဲ့အခါ ဆားငန္ေရကအ လြယ္တကူ ဝင္ေရာက္လာပါေတာ့တယ္။
ပင္လယ္ေရဝင္ေရာက္လာ မႈ ေနာက္ဆက္တဲြအျဖစ္ စိုက္ပ်ိဳး ေရးလုပ္ငန္း နာလန္မထူႏိုင္တဲ့ ေက်းရြာတခ်ိဳ႕ကို ဒီေဒသမွာေတြ႕ ရမွာပါ။ လုပ္ငန္းခြင္ျပန္မဝင္ႏိုင္ ေသးတဲ့ လယ္သမားေတြထဲမွာ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕ကေနစက္ေလွနဲ႔ ေရမိုင္ ၂၅ မိုင္ေက်ာ္သြားလာရ တဲ့ ေခ်ာင္းစြယ္ေက်းရြာသား ဦး အုန္းေဖလည္းပါဝင္ပါတယ္။
‘‘အခုထိစက္ရွိိတဲ့သူေရာ၊ ႏြားရွိတဲ့သူေတြေရာ လယ္မလုပ္ ႏိုင္ဘဲ ေရျပင္ႀကီးျဖစ္ေနတုန္းပဲ’’ လို႔ (၅၆) ႏွစ္အရြယ္ဦးအုန္းေဖက ေရဖံုးလႊမ္းေနတဲ့ သူ႔လယ္ကိုလက္ ညႇိဳးထိုးျပရင္း ေျပာပါတယ္။
၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ဂီရိမုန္တုိင္း ဒဏ္ေၾကာင့္ တာတမံပ်က္စီးမႈအ မ်ားအျပားရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒီေဒသရဲ႕ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ ျပန္လည္ဦး ေမာ့ႏိုင္ဖို႔ဆိုရင္ ဆားငန္ဒီေရအ ၿမဲဝင္ေရာက္ေနတဲ့ ေနရာက တာ တမံေတြ ျပန္လည္ျပဳျပင္ဖို႔အ လြန္အေရးႀကီးတယ္လို႔ မၾကာ ေသးခင္က ေက်ာက္ျဖဴမွာေတြ႕ရ တဲ့ လယ္သမားေတြ၊ စိုက္ပ်ိဳးေရး ဘက္ဆိုင္ရာအရာရွိေတြကေျပာ ပါတယ္။
ကိုယ္ထူကိုယ္ထ
လယ္သမား ၁၀၅ ဦးရိွိၿပီး လယ္ဧက ၅၀၀ ေက်ာ္ရွိတဲ့ေခ်ာင္း စြယ္ရြာဟာ ျပင္ပအကူအညီနဲ႔ အ လွမ္းေဝးတဲ့ရြာေလးတစ္ရြာပါပဲ။ သူတို႔ဆီကတာတမံကို ျပန္ဆယ္ ဖို႔ လယ္သမားတစ္ဦးကိုေငြက်ပ္ ၁၈၀,၀၀၀ ေက်ာ္ကေန ၃၀၀,၀၀၀ ေက်ာ္အထိထည့္ခဲ့ၾကတယ္လို႔ ဆို ပါတယ္။ စုေပါင္းထည့္ဝင္ရမယ့္ ေငြကို ေဒသခံအမ်ားအျပားက ၅ က်ပ္တိုး၊ ၁၀ က်ပ္တိုးတို႔ႏွင့္ ေခ်းငွားရွာေဖြခဲ့ရတယ္လို႔ သိရပါ တယ္။
ျပဳျပင္ေနဆဲ တာတမံက ကိုယ္ထူကိုယ္ထလုပ္ထားမွန္းသိ သိသာသာ ေပၚလြင္ေနတာပါ။ တာအက်ယ္ ၂ ေပမျပည့္၊ အျမင့္ ေပကလည္း ၅ ေပေတာင္မရွိပါ ဘူး။ ျပဳျပင္မႈအၿပီးမသတ္ႏိုင္ေသး တဲ့အတြက္ ကေန႔အခ်ိန္အထိ လယ္မစုိက္ႏိုင္ေသးပါဘူး။
ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္အတြင္း လယ္ယာစိုုက္ပ်ိဳးေျမေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ရာ တာတမံေတြ ျပန္လည္ျပဳျပင္ဖို႔ မျဖစ္မေန လိုအပ္တယ္လို႔ ေက်ာက္ျဖဴခ႐ိုင္ ဆည္ေျမာင္းနဲ႔ ေရအသံုးခ်မႈ စီမံခန္႔ခြဲမႈ ဦးစီးဌာန က ဦးစီးအရာရွိ ဦးသက္လြင္ထြန္း ကေျပာပါတယ္။ အမည္ေပါက္ၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေျမဧကမ်ားတဲ့ တာေတြ ေရာ၊ စိုက္ပ်ိဳးေျမနည္းၿပီး အမည္ မေပါက္တဲ့တာတမံေတြေရာ ဂီရိ မုန္တိုင္းတိုက္ၿပီးေနာက္ပိုင္းမွာ ျပဳျပင္ခဲ့ၿပီးျဖစ္တယ္လို႔ သူကရွင္း ျပပါတယ္။
‘‘ေဒသကမိုးေရခ်ိန္ လက္မ ၂၀၀ ေလာက္အထိရြာတတ္တဲ့ ေနရာ ရာသီဥတုေဖာက္ျပန္တတ္ တာေတြေၾကာင့္ တာေတြဟာေရ ထိန္းတံခါးမေကာင္းတာနဲ႔၊ ပ်က္ စီးတာနဲ႔ ေခ်ာင္း၊ ေျမာင္းေတြျဖစ္ ကုန္ေရာ။ ဘတ္ဂ်က္အေနအထားနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔လုပ္တဲ့တာေတြက အက်ယ္ထိပ္ဝ ၈ ေပ၊ အျမင့္ ၈ ေပေလာက္အထိ ေရထိန္းတံခါးေတြ ဘာေတြနဲ႔ စနစ္တက်လုပ္ေပးတဲ့ဟာ’’ လို႔သူကဆိုပါတယ္။
ဘတ္ဂ်က္အကန္႔အသတ္
လယ္ေျမထဲဆားငန္ေရတိုး ဝင္ျခင္း၊ ဆားငန္ေရဖံုးလႊမ္းျခင္း တို႔ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအ နည္းဆံုးနယ္ေျမတစ္ခုျဖစ္တဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာစပါးအထြက္ ႏႈန္းနည္းပါးရတဲ့ အေၾကာင္းရင္း ေတြထဲပါဝင္ပါတယ္။
ဒီလိုအေျခအေနေၾကာင့္ သမား႐ိုးက် စိုက္ပ်ိဳးနည္းစနစ္ေတြ ထက္ ပ်ိဳးေထာင္ေကာက္စိုက္ခ်ိန္ မွန္မွန္နဲ႔နည္းစနစ္တက် စိုက္ပ်ိဳးဖို႔ အေရးႀကီးသလို ဆားငန္ဒဏ္ခံ ႏုိင္တဲ့ မ်ိဳးစပါးေတြအသံုးျပဳလာဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕ နယ္ စိုက္ပ်ိဳးေရးဦးစီးမွဴး ဦးေအာင္ ခင္စိုးကေျပာပါတယ္။
ရခိုင္ျပည္နယ္ဟာ ၂၀၁၆-၁၇ ဘ႑ာႏွစ္ဘတ္ဂ်က္ရဲ႕ ၀ ဒသမ ၇ ရာခိုင္ႏႈန္း (က်ပ္ ၁၃၀ ဘီလီယံ) သာရရွိခဲ့တာပါ။ စိုင္ၿခံဳ ေက်းရြာက တာတမံကိုဆက္ လက္လုပ္ေပးေရးအတြက္ အစီအစဥ္ရွိေပမယ့္ ဒီႏွစ္ဘတ္ဂ်က္ထဲ မွာ မပါဝင္ဘူးလို႔ စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ဆည္ေျမာင္းဝန္ ႀကီးဌာနဒုတိယဝန္ႀကီးက အမ်ိဳး သားလႊတ္ေတာ္မွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၁၃ ရက္ကေျပာပါတယ္။
‘‘ဂီရိမုန္တိုင္းေနာက္ပိုင္းမွာ က်ိဳးေပါက္ခဲ့ၿပီး ဌာနကေနေပ ၁၀,၀၀၀ ကိုလုပ္ေပးခဲ့ေပမယ့္ က်န္ေပ ၁၀,၀၀၀ ေက်ာ္ကိုဆက္ လုပ္ဖို႔ က်ပ္ ၂၉၂ သန္းကုန္က်မွာ ပါ။ လိုအပ္တဲ့ရန္ပံုေငြကို ၂၀၁၇ -၁၈ ဘ႑ာႏွစ္မွာ ရခိုင္နယ္အစိုး ရအသံုးစရိတ္ထဲမွာ ထည့္သြင္း ေဆာင္ရြက္ေပးသြားမွာ ျဖစ္ တယ္’’လို႔ ဒုတိယဝန္ႀကီးက လႊတ္ ေတာ္မွာေျဖၾကားခဲ့ပါတယ္။
အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္အမတ္ ဦး ေက်ာ္သန္းက လႊတ္ေတာ္ကိုယ္ စားလွယ္တို႔ စီမံခန္႔ခြဲပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးရန္ပံုေငြ သိန္း ၁,၀၀၀ အစီအစဥ္ရွိတယ္ဆိုေသာ္လည္း တာတမံအပိုင္းေဆာင္ရြက္ႏိုင္တဲ့ ပမာဏမဟုတ္တာေၾကာင့္ ျပည္ ေထာင္စုအစိုးရနဲ႔ ျပည္နယ္အစိုးရ တို႔ရဲ႕ ပူးေပါင္းစီမံေဆာင္ရြက္ၿပီး ကူညီသင့္တယ္လို႔ဆိုပါတယ္။
‘‘ေဒသခံလူထုကလည္း ဆင္းရဲ၊ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အ လမ္းေတြပါ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ပို ေလ်ာ့ပါးလာမယ္ဆိုရင္ အခု ေတာင္ေရႊ႕ေျပာင္းအေျခခ်မႈေတြ အရမ္းမ်ားျပားေနတာဆိုေတာ့ ပို ဆိုးဖို႔ပဲရွိေတာ့မယ္’’လို႔ ဦးေက်ာ္ သန္းက ဆိုပါတယ္။
‘‘ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္မွာၿပီးခဲ့ တဲ့ႏွစ္ကစပါးအပါအဝင္ သီးႏွံ စိုက္ပ်ိဳးခဲ့တာက ၄၅,၇၇၄ ဧကရွိ ခဲ့ၿပီး ယခုႏွစ္ရဲ႕ေတာင္သူေတြရဲ႕ အေျခအေနကို စစ္တမ္းျပဳလုပ္ ေနတယ္။ ၂၀၁၇-၁၈ ခုႏွစ္အ တြက္ ေဒသနဲ႔ကိုက္ညီတဲ့ စီမံကိန္း ေတြကိုေရးဆြဲသြားဖို႔ ေဆာင္ရြက္ ေနတယ္’’လို႔ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္ စိုက္ပ်ိဳးေရးဦးစီးဌာနဦးစီးမွဴး ဦး ေအာင္ခင္စိုးကေျပာပါတယ္။
‘‘ကြၽန္ေတာ္တို႔ဌာနဆိုင္ရာ ေတြလည္း စီမံခ်က္နဲ႔လုပ္ေနၾက တယ္။ ေတာင္သူေတြကလည္း သူတို႔ႏိုင္တဲ့ အတိုင္းအတာနဲ႔ လုပ္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ မဆိုစ ေကာင္း သဘာဝေဘးသာက်မယ္ ဆိုရင္ ဘယ္လိုလြတ္ႏိုင္မလဲ’’လို႔ သူကဆိုပါတယ္။
ဆားငန္ေရမဝင္ေရာက္ေစ ဖို႔၊ ေသာက္သံုးေရအရင္းအျမစ္ ေတြကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔အ တြက္ ၂၀၁၄၊ ၂၀၁၅ ႏွစ္ေတြမွာ တာတမံအရွည္ ၁၄၈ ကီလိုမီတာ တည္ေဆာက္ခဲ့ေၾကာင္း ႏိုင္ငံတ ကာ စီမံကိန္းတစ္ခုျဖစ္တဲ့အသက္ ေမြးဝမ္းေက်ာင္းမႈႏွင့္ စားနပ္ ရိကၡာဖူလံုေရး ရန္ပံုေငြအဖြဲ႕ရဲ႕ ၂၀၁၅ ႏွစ္ပတ္လည္အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
ဒါဟာ စပါးစိုက္ဧက ၂၂,၀၀၀ ေက်ာ္ကိုအကာအကြယ္ ေပးႏိုင္တဲ့ တာတမံတည္ေဆာက္ မႈျဖစ္တယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာအကူအညီနဲ႔ တည္ေဆာက္ခဲ့တဲ့ တာတမံအရွည္ ၁၄၈ ကီလို မီတာရဲ႕ ၉၄ ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ ၂၀၁၅ ႏွစ္လယ္ပိုင္းမွာ ႀကံဳေတြ႕ ခဲ့ရတဲ့ ကိုမန္မုန္တိုင္းဒဏ္ကိုခံႏိုင္ရည္ရွိခဲ့တယ္လို႔ အစီရင္ခံစာမွာ ေရးထားတာေတြ႕ရပါတယ္။
တာတမံႀကံ႕ခိုင္ေရး
ေခ်ာင္းစြယ္ေက်းရြာမွ ဦး အုန္းေဖက ဂီရိမုန္တိုင္းဖ်က္ဆီး လိုက္တဲ့ သူတို႔ရာကတာတမံကို ၂၀၁၄ တုန္းက အစိုးရဘတ္ဂ်က္ က်လာလို႔ ကုမၸဏီတစ္ခုကျပဳျပင္ ေပးတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း ဒီျပဳျပင္ မႈက အလုပ္မျဖစ္တာေၾကာင့္ ျပန္ပ်က္စီးသြားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
ေက်ာက္ငူေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ ေရးမွဴး ဦးသိန္းျမင့္ကလည္း သူတို႔ေဒသရဲ႕လယ္ဧက ၅,၀၀၀ ေက်ာ္ထဲက ဧက ၁၀၀ ေက်ာ္သာ လုပ္ကိုင္ႏိုင္ေတာ့တာဟာ တာတ မံေတြ ကာလတိုအတြင္းပ်က္စီး သြားရတာေၾကာင့္ျဖစ္တယ္လို႔ ဆို ပါတယ္။ အက်ိဳးဆက္အားျဖင့္ ဂီ ရိမုန္တိုင္းအေနာက္ပိုင္းမွာေဒသခံ ၁၀၀ ဝန္းက်င္ကတျခားေဒသ ကိုေရႊ႕ေျပာင္းသြားၾကၿပီလို႔ သူက ဆက္ေျပာပါတယ္။
‘‘အစိုးရအေနနဲ႔ဆက္ပစ္ ထားမယ္ဆိုရင္ ေနာင္အႏွစ္ ၂၀ အတြင္းမွာကြၽန္ေတာ္တို႔ရြာေတြ အကုန္ပ်က္စီးသြားလိမ့္မယ္။ အခုကဏန္းေထာင္ၿပီး ေန႔စဥ္စားဝတ္ ေနေရးကို ေျဖရွင္းေနၾကတယ္ဆို ေပမယ့္ ေစ်းကြက္တန္းဝင္ ကဏန္းရွားလာတာနဲ႔ အေသး ေရာအႀကီးပါ အကုန္ဖမ္းၾက ေရာ။ မဖမ္းရင္လည္း သူတို႔ဘယ္ ဟာနဲ႔သြားစား ၾကမလဲ။ အေသး ေတြပါဖမ္းေတာ့လည္း ပိုရွား႐ံုပဲရွိ ေတာ့မယ္’’လို႔ သူကဆိုပါတယ္။
တာတမံေတြကိုတင္ဒါစနစ္ နဲ႔ လုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ့ ကုမၸဏီေတြ အေနနဲ႔ ပ်က္စီးေနတာေတြကို ျပန္လည္တည္ေဆာက္ေပးဖုိ႔ တာဝန္ ရွိတယ္၊ ျပန္တည္ေဆာက္ေပးဖို႔ ကုမၸဏီေတြကို တိုက္တြန္းခဲ့တယ္ လို႔ ေက်ာက္ျဖဴခ႐ိုင္ဆည္ေျမာင္း ဦးစီးမွဴး ဦးသက္လြင္ထြန္းကေျပာ ပါတယ္။
တာတမံပ်က္တခ်ိဳ႕ဟာ ၂၀၁၄-၁၅ အတြင္းကုမၸဏီတစ္ခု တည္းကိုပဲ လုပ္ငန္းအမ်ားျပားခ် ထားေပးလိုက္ျခင္းရဲ႕ အက်ိဳး ဆက္ပါပဲလို႔ ဦးစီးမွဴးကေျပာပါ တယ္။ ကုမၸဏီကကြၽမ္းက်င္အင္ ဂ်င္နီယာ၊ စက္ကိရိယာမျပည့္စံု၊ လုပ္ငန္းရဲ႕သေဘာတရားကို နား မလည္တာေၾကာင့္ ေဆာက္ၿပီး တစ္ႏွစ္အတြင္းမွာ ပ်က္စီးခဲ့ရတာ ျဖစ္တယ္လို႔ သူကသံုးသပ္ပါ တယ္။
ဆိုးရြားတဲ့ သဘာဝအႏၲ ရာယ္မ်ိဳးမႀကံဳေတြ႕ရဘူးဆိုရင္ တာတမံေတြကို သံုးႏွစ္အထိအာမခံေပးရမယ္။ ဒီကာလမတုိင္ခင္ ပ်က္စီးသြားမယ္ဆိုရင္ ကုမၸဏီရဲ႕တာဝန္ျဖစ္ေၾကာင္း လုပ္ငန္းစာခ်ဳပ္မွာ ေဖာ္ျပထားတယ္လို႔ သူကဆိုပါတယ္။
‘‘ကုမၸဏီေတြကတစ္ေနရာမွာလုပ္ေနရင္ ေနာက္တစ္ေနရာအတြက္ လုပ္ဖို႔အင္အားမရွိဘူး။ ေက်ာက္ငူရြာတို႔၊ ေလာင္ကုတ္ ေတာင္ရြာတို႔ဆိုရင္ လုပ္ငန္း ေနာက္က်ေနၿပီလို႔ ၂၀၁၄ ဧၿပီမွ စာအႀကိမ္ႀကိမ္ထုတ္မွလာတာ’’ လို႔ ဦးစီးမွဴးကေျပာပါတယ္။
တာတမံေတြေပၚမွာ ကြၽဲ၊ ႏြား၊ ဝက္ေမြးျမဴ လႊတ္ေက်ာင္း ျခင္းကိုလည္း မျပဳလုပ္ၾကဖို႔တာ တမံဆိုင္ရာ ဥပေဒမွာျပ႒ာန္းထား တာကို ေဒသခံေတြ သတိထားဖို႔ လိုတယ္။ လႊတ္ေက်ာင္းမယ္ဆို ရင္ တာတမံေတြရဲ႕ ႀကံ႕ခိုင္ေရးကို မ်ားစြာ ထိခိုက္ေစတယ္လို႔ သူက ဆိုပါတယ္။
ေက်ာက္ငူေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ ေရးမွဴး ဦးသိန္းျမင့္က အစိုးရနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းေတြရဲ႕ အေထာက္အပံ့၊ အကူအညီရရွိမွ သဘာဝေဘးဒဏ္သင့္ေဒသမွာ ေနထိုင္သူေတြ ပိုမိုအဆင္ေျပ တယ္လို႔သံုးသပ္ပါတယ္။ ပညာ ေရးအတြက္ စာသင္ေက်ာင္းေတြ တိုးခ်ဲ႕တည္ေဆာက္ေပးေနသလို ေဒသကိုအက်ိဳးျပဳမယ့္ အရည္အ ေသြးျပည့္ တာတမံေတြလည္း လိုအပ္တယ္လို႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးက ေျပာပါတယ္။
‘‘ကြၽန္ေတာ္တို႔ အဓိက ေတာင္းခ်င္တာက တာတမံေတြပဲ။ ၿမိဳ႕နဲ႔အလွမ္းေဝးတဲ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ရြာေတြကို တိုးတက္ေအာင္ လုပ္ေပးပါလို႔ ေတာင္းဆုိခ်င္တယ္’’လို႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးကေျပာလိုက္ပါတယ္။
=====================
251/ End
ရခိုင္ကမ္း႐ိုးတန္း ေတာင္သူတို႔အတြက္ မရွိမျဖစ္ တာတမံမ်ား ‘‘မုန္တိုင္းသင့္တာတမံမ်ား ျပင္ဆင္ဖို႔လိုေနတယ္လို႔ ေက်ာက္ျဖဴေဒသခံေတြ၊ စိ
၂၆ ဇူလိုင် ၂၀၁၇ - ၁၄:၀၉
News ID: 844368
ရခိုင္ျပည္နယ္ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္ ေခ်ာင္းစြယ္ ေက်းရြာအုပ္စု တစ္ေနရာမွာ အင္မတန္က်ယ္ျပန္႔တဲ့ေရျပင္ႀကီးကို ေတြ႕ရပါတယ္။
