၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ - ၂၃:၅၇
တာလီဘန်က အာဖဂန်နစ္စတန်တွင် သတင်းထောက် ၁၂ ဦးကို ဖမ်းဆီးပြီး ကင်မရာများ သိမ်းဆည်း

အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာ (Afghanistan Journalists Center) ၏ ပြောကြားချက်အရ တာလီဘန်၏ အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးနှင့် မကောင်းမှုတားဆီးရေးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများသည် အင်္ဂါနေ့၊ စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့တွင် ခေါ့စ်တ်မြို့၌ ကျင်းပသည့် စာအုပ်ပြပွဲတစ်ခုကို သတင်းယူနေသော သတင်းထောက် ၁၂ ဦးကို ယာယီဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး ၎င်းတို့၏ ကင်မရာများကိုလည်း သိမ်းဆည်းခဲ့ပါတယ်။

အဲဟ်လေ့ဘိုက်(သ) (အလိုင်ဟေမွစ်စလာမ်) သတင်းဌာန ၊ အဗ်နာ

အဆိုပါသတင်းထောက်များသည် စာအုပ်ပြပွဲအကြောင်း သတင်းယူရန် တာလီဘန်၏ သတင်း အချက် အလက်နှင့် ယဉ်ကျေးမှုဌာန၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ လာရောက်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သော်လည်း အမိန့်ပေး ကောင်းမြတ်ရေးနှင့် မကောင်းမှုတားဆီးရေးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများက ၎င်းတို့၏ သတင်းယူမှုလုပ်ငန်းကို တားဆီး ခဲ့ပါတယ်။

အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာ၏ အဆိုအရ ခေါ့စ်တ်ပြည်နယ်ရှိ တာလီဘန်၏ အမိန့်ပေး ကောင်းမြတ်ရေးနှင့် မကောင်းမှုတားဆီးရေးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများသည် စာအုပ်ပြပွဲတစ်ခုကို သတင်းယူနေစဉ် သတင်း ထောက် ၁၂ ဦးကို ဖမ်းဆီးခဲ့ပါတယ်။

အဆိုပါဖြစ်ရပ်သည် အင်္ဂါနေ့၊ စက်တင်ဘာလ ၈ ရက်နေ့ နံနက်ပိုင်းတွင် ခေါ့စ်တ်မြို့ ဒုတိယမြောက် ရပ်ကွက်၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ သတင်းထောက်များသည် ပြပွဲသို့ လာရောက်ကြသူများကို ဓာတ်ပုံနှင့် ဗီဒီယိုရိုက်ကူးခြင်း၊ တွေ့ဆုံမေးမြန်းခြင်းများ ပြုလုပ်နေစဉ် အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများ၏ ဝင်ရောက်တားဆီးမှုကို ခံခဲ့ရကြောင်း အဆိုပါစင်တာ၏ အစီရင်ခံချက်အရ သိရပါတယ်။

အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာက ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်များကို ကိုးကား၍ တာလီဘန် ဝန်ထမ်းများ သည် သတင်းထောက်များကို ဖမ်းဆီးပြီးနောက် ၎င်းတို့၏ ကင်မရာများနှင့် အလုပ်သုံး ပစ္စည်းများ ကို သိမ်းဆည်းခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ နောက်ပိုင်းတွင် သတင်းထောက်များကို ပြန်လွှတ် ပေးခဲ့သော်လည်း နာရီအတော်ကြာသည်အထိ ၎င်းတို့၏ ကင်မရာများကို ပြန်လည်ပေးအပ်ခြင်း မရှိသေး ကြောင်း သိရပါတယ်။

သတင်းထောက်များသည် တရားဝင်ဖိတ်ကြားချက်ဖြင့် ပြပွဲသို့ လာရောက်ခဲ့ခြင်း

ဤဖြစ်ရပ်၏ အထူးသတိပြုဖွယ်အချက်တစ်ရပ်မှာ သတင်းထောက်များသည် အဆိုပါစာအုပ်ပြပွဲကို သတင်းယူရန် ခေါ့စ်တ်ရှိ တာလီဘန်၏ သတင်းအချက်အလက်နှင့် ယဉ်ကျေးမှုဌာန၏ ဖိတ်ကြားချက်ဖြင့် လာရောက်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ပါတယ်။

ဒေသခံသတင်းထောက်တစ်ဦးက အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာသို့ ပြောကြားရာတွင် အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများသည် အဆိုပါ တရားဝင်ဖိတ်ကြားချက်ကို လျစ်လျူရှုကာ သတင်းထောက်များကို ရပ်တန့်စေပြီး ၎င်းတို့အား “အရှက်ရစေသော အပြုအမူ” ဖြင့် ဆက်ဆံခဲ့ကြောင်း ပြောကြားပါတယ်။

သတင်းများအရ တာလီဘန်ဝန်ထမ်းများသည် သတင်းထောက်များကို လမ်းလျှောက်စေပြီး အမိန့် ပေးကောင်းမြတ် ရေးဌာနရုံးသို့ ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့ကာ ၎င်းတို့၏ ဓာတ်ပုံနှင့် ဗီဒီယိုရိုက်ကူးရေး ပစ္စည်းများ ကိုလည်း သိမ်းဆည်းခဲ့ပါတယ်။

ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်များက ခေါ့စ်တ်ရှိ တာလီဘန် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံးနှင့် အခြား ဒေသခံ တာဝန်ရှိ သူများသည်လည်း အဆိုပါဖြစ်ရပ်ကို သိရှိခဲ့ကြကြောင်း ပြောကြားပါတယ်။ သို့သော် ဖြစ်ရပ်ဖြစ်ပွားပြီး နာရီ အတော်ကြာသည်အထိ သတင်းထောက်များ၏ ကင်မရာများကို ပြန်လည်ပေးအပ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း သိရပါတယ်။

သတင်းထောက်များ ဖမ်းဆီးခံရခြင်းသည် ရုပ်ပုံများအသုံးပြုမှု တားမြစ်ချက်နှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟု စင်တာက ပြော

အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာက အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးဌာန ဝန်ထမ်းများ၏ လုပ်ရပ်သည် “သက်ရှိသတ္တဝါများ၏ ရုပ်ပုံများ” ထုတ်ဝေခြင်းကို တားမြစ်ထားသည့် မူဝါဒကို အကောင်အထည်ဖော်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း ပြောကြားသည်။

အဆိုပါစင်တာ၏ ပြောကြားချက်အရ ခေါ့စ်တ်တွင် သက်ရှိသတ္တဝါများ၏ ရုပ်ပုံများ ထုတ်ဝေခြင်းကို တားမြစ်ထားသည်ဟု တရားဝင်နှင့် အများပြည်သူသို့ ထုတ်ပြန်ကြေညာထားခြင်း မရှိသေးသော်လည်း ဒေသခံမီဒီယာများနှင့် သတင်းထောက်များသည် အဆိုပါကန့်သတ်ချက်ကို လိုက်နာရန် အလွတ်သဘော ဖိအားပေးခံနေရသည်မှာ အကြိမ်ကြိမ်ရှိပြီဖြစ်ပါတယ်။

သက်ရှိသတ္တဝါများ၏ ရုပ်ပုံများ ထုတ်ဝေခြင်းကို တားမြစ်သည့် မူဝါဒသည် တာလီဘန်၏ အမိန့်ပေး ကောင်းမြတ်ရေးနှင့် မကောင်းမှုတားဆီးရေးဥပဒေဘောင်အတွင်း မီဒီယာများအပေါ် ချမှတ်ထားသည့် ကန့်သတ် ချက်များထဲမှ တစ်ရပ်ဖြစ်ပါတယ်။

အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာ၏ အစီရင်ခံချက်အရ အဆိုပါကန့်သတ်ချက်ကို ပြည်နယ်အချို့တွင် ပထမဆုံး စတင်အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ အာဖဂန်နစ္စတန်ရှိ ပြည်နယ် ၃၄ ခုအနက် ၂၅ ခုတွင် ကျင့်သုံးနေပြီဖြစ်ပါတယ်။

ဤမူဝါဒကြောင့် ဒေသခံ ရုပ်မြင်သံကြားကွန်ရက်အချို့သည် ရုပ်မြင်သံကြားထုတ်လွှင့်မှုလုပ်ငန်းများကို ရပ်ဆိုင်း ခြင်း သို့မဟုတ် အသံလွှင့်မီဒီယာအဖြစ် ပြောင်းလဲလုပ်ကိုင်ခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ရပါတယ်။

သတင်းထောက်များကို “အရှက်ရစေသော အပြုအမူ” ဖြင့် ဆက်ဆံမှုကို ရှုတ်ချ

အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာက ခေါ့စ်တ်ရှိ အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးဌာန ဝန်ထမ်းများ၏ သတင်းထောက်များအပေါ် ဆက်ဆံမှုကို ရှုတ်ချခဲ့ပြီး ယင်းသည် သတင်းထောက်များ၏ “လူ့ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ဂုဏ်သိက္ခာ” နှင့် ဆန့်ကျင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အဆိုပါစင်တာက တာလီဘန်ထံမှ သိမ်းဆည်းထားသော ကင်မရာများနှင့် အခြားပစ္စည်းများကို ချက်ချင်း ပြန်လည်ပေးအပ်ရန်နှင့် မီဒီယာလုပ်သားများအကြား ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အပြု အမူများကို ရပ်တန့်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။

ထို့အပြင် သတင်းထောက်များသည် “ဖမ်းဆီးခံရမည်ကို ကြောက်ရွံ့စိုးရိမ်စရာမရှိသော ပတ်ဝန်းကျင်” တွင် ၎င်းတို့၏ ပရော်ဖက်ရှင်နယ်လုပ်ငန်းများကို လွတ်လပ်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ရမည်ဟုလည်း အဆိုပါအဖွဲ့က အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ရုပ်မြင်သံကြားမီဒီယာများအပေါ် ဖိအားများ တိုးပွားလာ

သက်ရှိသတ္တဝါများ၏ ရုပ်ပုံများ ထုတ်ဝေခြင်းအပေါ် ကန့်သတ်ချက်များသည် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်နှစ်အတွင်း အာဖဂန်နစ္စတန် မီဒီယာများအတွက် အရေးပါဆုံး စိန်ခေါ်မှုများထဲမှ တစ်ရပ်ဖြစ်လာခဲ့သည်။

ထုတ်ပြန်ထားသည့် အစီရင်ခံစာများအရ အဆိုပါတားမြစ်ချက်ကို ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် ပြည်နယ် ၇ ခု၌ ပထမဆုံး အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၅ ခုနှစ်တွင် နောက်ထပ်ပြည်နယ် ၁၈ ခုသို့ တိုးချဲ့ခဲ့သည်။ ထိုအခြေအနေကြောင့် ဒေသခံ ရုပ်မြင်သံကြားကွန်ရက် အနည်းဆုံး အချို့သည် ၎င်းတို့၏ ရုပ်မြင်သံကြားထုတ်လွှင့်မှုများကို ရပ်ဆိုင်းခြင်း သို့မဟုတ် အစီအစဉ်များကို ရေဒီယိုအသံလွှင့်ပုံစံသို့ ပြောင်းလဲခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့ရသည်။

အာဖဂန်နစ္စတန် သတင်းထောက်များစင်တာသည် ယခင်ကလည်း တာလီဘန်အာဏာပိုင်များ၏ မီဒီယာလုပ်ငန်းများအပေါ် ဖမ်းဆီးခြင်း၊ ခြိမ်းခြောက်ခြင်းနှင့် တိုက်ရိုက်ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်းများ တိုးပွားလာကြောင်း အစီရင်ခံခဲ့သည်။

အဆိုပါအဖွဲ့၏ အစီရင်ခံစာများအရ တာလီဘန်၏ အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးနှင့် မကောင်းမှုတားဆီး ရေးဝန်ကြီး ဌာန သည် မီဒီယာများအပေါ် ကန့်သတ်ချက်အသစ်များ ချမှတ်ရာတွင် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နေ သည့် အဖွဲ့အစည်းများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။

ယခု ခေါ့စ်တ်ဖြစ်ရပ်သည် တာလီဘန်၏ အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးဌာနမှ ဝန်ထမ်းများက ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အစီအစဉ်တစ်ခုကို သတင်းယူရန် တာလီဘန်အစိုးရအဖွဲ့အစည်းတစ်ခု၏ ဖိတ်ကြားချက်ဖြင့်ပင် လာရောက်ခဲ့ သော သတင်းထောက်များကို တိုက်ရိုက် အရေးယူခဲ့သည့် နောက်ထပ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ယင်းကိစ္စ သည် တရားဝင်မီဒီယာလုပ်ငန်းများနှင့် တာလီဘန်၏ အမိန့်ပေးကောင်းမြတ်ရေးအဖွဲ့မှ ချမှတ်ထားသည့် ကန့်သတ်ချက်များအကြား ပဋိပက္ခကို ထပ်မံပေါ်လွင်စေပါတယ်။

ဤသတင်းကို ပြုစုချိန်အထိ ခေါ့စ်တ်ရှိ တာလီဘန်တာဝန်ရှိသူများက သတင်းထောက် ၁၂ ဦးကို ဖမ်းဆီးခဲ့သည့် အကြောင်းရင်းနှင့် ၎င်းတို့၏ ကင်မရာများကို မည်သည့်အချိန်တွင် ပြန်လည်ပေးအပ်မည်ဆိုသည်နှင့် ပတ်သက်၍ အများပြည်သူသို့ တရားဝင်ရှင်းလင်းချက် ထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိသေးပါ။

++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

END / 251

Tags

Your Comment

You are replying to: .
captcha