အဲဟ္ေလ့ဘိုက္(သ) (အလိုင္းဟစ္စလာမ္ အဗ္နာ) သတင္းဌာနာ
ေဘးဒုကၡႀကဳံေတြခဲ့ရသည့္ လက္ဘႏြန္ႏိုင္ငံအတြက္ ေဒၚလာ သန္း ၂၉၀ ေက်ာ္ ကူညီမည္ဟု ၾသဂုတ္ ၉ ရက္တြင္ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံက ဦးစီးခဲ့သည့္ေဆြးေႏြးပြဲ၌ ကမာၻ႔ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ကတိျပဳခဲ့ၿပီး အေရးေပၚအကူ အညီကို ေဘ႐ြတ္ဆိပ္ကမ္းေပါက္ကြဲမႈေၾကာင့္ အေျခအေနပ်က္ျပားခဲ့သည့္ ေဒသခံမ်ားဆီသို႔ တိုက္႐ိုက္ေပးပို႔သြားမည္ဟု ေျပာ ၾကားခဲ့သည္။
ျပင္သစ္သမၼတ အီမန္န်ဴရယ္မက္ခ႐ြန္ ႏွင့္ ကုလသမဂၢက ဦးစီးခဲ့သည့္ အြန္လိုင္းေဆြး ေႏြးပြဲတြင္ အေမရိကန္သမၼတ ေဒၚနယ္ထရန႔္ အပါအဝင္ ႏိုင္ငံ ၁၅ ႏိုင္ငံမွ အစိုးရေခါင္း ေဆာင္မ်ားက လက္ဘႏြန္လူထုႏွင့္အတူ ရပ္တည္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ကတိျပဳခဲ့ၾကၿပီး လာမည့္ရက္မ်ားႏွင့္ သီတင္းပတ္မ်ားတြင္ အေရးပါသည့္ အရင္းအျမစ္မ်ားကို စုစည္း ေပးမည္ဟု ကတိေပးခဲ့သည္။
ဥေရာပသမဂၢႏွင့္ အာရပ္တို႔အျပင္ ႏိုင္ငံ ၃၀ ခန႔္မွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားပါဝင္ခဲ့ သည့္ ေဆြးေႏြးပြဲအၿပီးတြင္ ပူးတြဲေၾကညာ ခ်က္တစ္ခုကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ္လည္း တစ္ကမာၻလုံးကူညီမည့္ပမာဏကို မေဖာ္ျပခဲ့ေပ။ ယင္းေဆြးေႏြးပြဲတြင္ ကုလသမဂၢကူညီေထာက္ ပံ့မႈညႇိႏႈိင္းေဆာင္႐ြက္သူ Mark Lowcock ၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႕၊ IMF ဥေရာပ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈဘဏ္ႏွင့္ ျပန္လည္တည္ေဆာက္ ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈဆိုင္ရာ ဥေရာပဘဏ္ တို႔မွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားလည္း ပါဝင္ခဲ့သည္။
မက္ခ႐ြန္၏႐ုံးကမူ ျပင္သစ္မွ ကူညီမည့္ ေဒၚလာ ၃၅ သန္းေက်ာ္အပါအဝင္ အေရးေပၚအကူအညီအတြက္ စုစုေပါင္း ခန႔္မွန္းေငြ (သို႔မဟုတ္) သို႔မဟုတ္ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္စု စည္းႏိုင္သည့္ ပမာဏသည္ ေဒၚလာ ၂၉၈ သန္းရွိေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။
ေဘ႐ြတ္ဆိပ္ကမ္းတြင္ အမ်ားအျပား သိုေလွာင္ထားသည့္ အမိုနီယံႏိုက္ထရိတ္ ဓာတုပစၥည္းမ်ား ၾသဂုတ္ ၆ ရက္တြင္ မီး ေလာင္ေပါက္ကြဲမႈေၾကာင့္ လူ ၁၅၀ ေက်ာ္ ေသဆုံးၿပီး ၆ç၀၀၀ ေက်ာ္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရကာ လူ ၃၀၀ç၀၀၀ ခန႔္ အိုးအိမ္မဲ့ျဖစ္ခဲ့ရသည္။ မက္ခ႐ြန္သည္ ယင္းေပါက္ကြဲမႈအၿပီးတြင္ ျပင္သစ္ကိုလိုနီေဟာင္းျဖစ္သည့္ လက္ဘႏြန္ သို႔ သြားေရာက္ခဲ့သည့္ ပထမဆုံး ကမာၻ႔ေခါင္း ေဆာင္ျဖစ္သည္။
ဂ်ာမနီမွ ကူညီမည့္ ေဒၚလာ ၂၃ သန္း ေက်ာ္အပါအဝင္ အေရးေပၚအကူအညီအ တြက္ ေဒၚလာသန္း ၂၃၀ ေက်ာ္ ေကာက္ခံ ရရွိခဲ့သည္ဟု ဂ်ာမနီႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Heiko Maas က ဇီၤ ႐ုပ္သံသို႔ ေျပာၾကားခဲ့သည္။
ကမာၻ႔ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ၎တို႔၏ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ပူးတြဲထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ ေၾကညာခ်က္တြင္ လက္ဘႏြန္အစိုးရ၏ျခစား မႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး စိုးရိမ္ပူပန္မႈမ်ားကို မီး ေမာင္းထိုးျပခဲ့သည္။
“ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ပါဝင္တဲ့သူေတြက လက္ ဘႏြန္လူထုရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္ေတြ ျပည့္စုံၿပီး ကူ ညီေထာက္ပံ့မႈေတြ အခ်ိန္မီေရာက္ဖို႔ သေဘာ တူခဲ့ၾကတယ္။ အကူအညီေတြကို ကုလသမဂၢ ေခါင္းေဆာင္ေအာက္ကေန ခ်ိတ္ဆက္ၿပီး အခ်ိန္တိုတိုနဲ႔ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိမႈတို႔နဲ႔ အတူ လက္ဘႏြန္ျပည္သူေတြဆီကို တိုက္ ႐ိုက္ေပးပို႔သြားမွာပါ” ဟု ေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။
ၾသဂုတ္ ၉ ရက္က ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ ေဆြး ေႏြးပြဲတြင္ အေမရိကန္က ေဒၚလာ ၁၅ သန္း အကူအညီေပးမည္ဟု ကတိျပဳခဲ့သည္။ လက္ ဘႏြန္ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးႏွင့္ ဘ႑ာေရး ျပန္ လည္ေကာင္းမြန္ရန္အတြက္ ေရရွည္ကူညီ ေထာက္ပံ့မႈလမ္းပြင့္ေစရန္ လက္ဘႏြန္ အာ ဏာပိုင္မ်ားက စီမံခ်က္မ်ားႏွင့္ ျပဳျပင္ေျပာင္း လဲမႈမ်ားအခ်ိန္မီလုပ္ေဆာင္ရန္ အလႉရွင္ ႏိုင္ငံမ်ားက တိုက္တြန္းခဲ့သည္။
ၾသဂုတ္ ၆ ရက္ ေပါက္ကြဲမႈအတြက္ သမာသမတ္က်ၿပီးစိတ္ခ်ရေသာ အမွီအခို ကင္းသည့္ စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈအတြက္ လက္ဘႏြန္၏ေတာင္းဆိုခ်က္အေပၚ မူတည္ၿပီး အကူအညီခ်က္ခ်င္းေပးမည္ဟုလည္း ၎တို႔ က ေျပာၾကားခဲ့သည္။
လက္ဘႏြန္တြင္ က်န္းမာေရးဝန္ ေဆာင္မႈမ်ား၊ အေရးေပၚေနထိုင္စရာေနရာ မ်ား၊ အစားအစာေပးေဝျခင္းႏွင့္ COVID-19 ထိန္းခ်ဳပ္ေရးအစီအစဥ္မ်ားအတြက္ လာမည့္ သုံးလေက်ာ္အတြင္း အေရးေပၚတု႔ံျပန္မႈဆိုင္ ရာအကူအညီ ေဒၚလာ ၁၁၇ သန္းခန႔္ လို အပ္မည္ဟု ကုလသမဂၢက ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။
ေပါက္ကြဲမႈအတြက္ အစိုးရ၏ ေပါ့ဆမႈကို လက္ဘႏြန္လူထုက အျပစ္တင္ခဲ့ၿပီး အစိုး ရဆန႔္က်င္သည့္ ဆႏၵျပမႈမ်ား ျပဳလုပ္ကာ ဝန္ႀကီးဌာနမ်ားကို ဝင္ေရာက္စီးနင္းခဲ့ သည္။ပါလီမန္သို႔ဦးတည္သည့္ လမ္းတစ္ခုအနီး တြင္ ေက်ာက္ခဲမ်ားပစ္ေပါက္ၿပီး ေဗ်ာက္အိုး မ်ားေဖာက္ေနသည့္ ဆႏၵျပသူမ်ားကို လူစုခြဲရန္ ရဲမ်ားက မ်က္ရည္ယိုဗုံးမ်ားျဖင့္ ပစ္ခတ္ခဲ့မႈေၾကာင့္ ၾသဂုတ္ ၉ တြင္ ဆႏၵျပသူမ်ားႏွင့္ ရဲမ်ား ပဋိပကၡျဖစ္ ပြားခဲ့သည္။ေဘ႐ြတ္ေပါက္ ကြဲမႈအၿပီး သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာ ဝန္ႀကီး၊ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီးႏွင့္ တရားေရး ဝန္ႀကီးတို႔က ရာထူးမွ ႏုတ္ထြက္ခဲ့ၾကသည္။
*************************************
END /251