ယေရီဗန်မှ ဘဂ္ဂဒက်အထိ / အရေးပါသော အစည်းအဝေးနှစ်ခုတွင် အီရန်၏ သံတမန်ရေးရာ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှု နှင့် ပါဝင်တက်ရောက်မှု

အဲဟ်လေ့ဘိုက်(သ) (အလိုင်ဟေမွစ်စလာမ်) သတင်းဌာန ၊ အဗ်နာ

Mehr သတင်းဌာန ၏ အစီရင်ခံစာအရ အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ အီစ္စမာအီ ဗကာအီ  က အီရန်သမ္မတ ၏ အာမေးနီးယားခရီးစဉ် နှင့် ပတ်သက်၍ သတင်းထောက်များ၏ မေးခွန်းကို ဖြေကြားရာတွင် သမ္မတသည် အောက်တိုဘာ ၁၆ ရက်၊ သောကြာနေ့တွင် အာမေးနီးယားနိုင်ငံ၏ မြို့တော် ယေရီဗန်သို့ ခေတ္တခရီးစဉ် သွားရောက်မည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ထိုခရီးစဉ်အတွင်း ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲဆိုင်ရာ ကွန်ဗင်းရှင်း၏ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများမှ အစိုးရအကြီးအကဲများ၏ ၁၇ ကြိမ်မြောက် အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်မည်ဖြစ်ပါတယ်။  အစည်းအဝေးပြင်ပတွင်လည်း ပါဝင်တက်ရောက်လာသော နိုင်ငံအချို့မှ ခေါင်းဆောင်များနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန် မျှော်လင့်ထားကြောင်း ၎င်းက ဆိုပါတယ်။

အီစ္စမာအီ ဗကာအီ  က သဘာဝ နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးအတွက် အဆိုပါ နိုင်ငံတကာသဘောတူညီချက်၏ အရေးပါမှုကို ရှင်းပြခဲ့ပါတယ်။  ကုလသမဂ္ဂ၏ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲဆိုင်ရာ ကွန်ဗင်းရှင်းကို ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး လက်ရှိတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ၁၉၆ နိုင်ငံရှိကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။  အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုမှလွဲ၍ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအားလုံးသည် အဆိုပါသဘောတူညီချက်တွင် ပါဝင်ထားကြောင်းလည်း ၎င်းက ဆိုပါတယ်။ 

၎င်းက အီရန်သည် အဆိုပါသဘောတူညီချက်ကို ကနဦးလက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည့် နိုင်ငံများထဲတွင် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် တရားဝင်အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာခဲ့ကြောင်း ရှင်းလင်းပြောကြားခဲ့သည်။ လွန်ခဲ့သော ဆယ်စုနှစ်သုံးခုအတွင်း အီရန်သည် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးဆိုင်ရာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများနှင့် စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများ ရေးဆွဲပြုစုရာတွင်လည်း အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ဖြည့်စွက်ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အမေရိကန် နှင့် အစ္စရေးအစိုးရတို့က အီရန်အပေါ် စစ်ရေးကျူးကျော်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့စဉ်အတွင်း အီရန်၏ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ဒေသတွင်းပတ်ဝန်းကျင်၊ အထူးသဖြင့် ပါရှန်ပင်လယ်ကွေ့နှင့် အိုမန်ပင်လယ်တို့ ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့မှုများကို အီစ္စမာအီ ဗကာအီ က ထောက်ပြခဲ့ပါတယ်။

အစ္စလာမ်မစ် ပြာ်သူ့ သမ္မတနိုင်ငံ အီရန်သည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်အပေါ် ကျူးလွန်သည့် ရာဇဝတ်မှုများကို မှတ်တမ်းတင်ရန်နှင့် ယင်းတို့ကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ထုတ်တင်ပြရန် ရရှိလာသည့် အခွင့်အရေးတိုင်းကို အသုံးချသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူသည် ဘာကူမြို့တွင် ကျင်းပသည့် အာရှနိုင်ငံများအကြား အပြန်အလှန်ဆက်ဆံရေးနှင့် ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရေးဆိုင်ရာ ညီလာခံ (စီကာ — CICA) ၏ ထိပ်သီးအစည်းအဝေးနှင့် ပတ်သက်၍ နောက်ထပ်မေးခွန်းတစ်ခုကို ဖြေကြားရာတွင် အစ္စလာမ္မစ်သမ္မတနိုင်ငံ အီရန်သည် အနောက်အာရှဒေသရှိ အရေးပါပြီး ဩဇာသက်ရောက်မှုရှိသော နိုင်ငံများအနက် တစ်နိုင်ငံအဖြစ် စီကာ၏ သတ္တမအကြိမ်မြောက် အဆင့်မြင့်အစည်းအဝေးတွင် ပါဝင်တက်ရောက်နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

 အဆိုပါအစည်းအဝေးကို အောက်တိုဘာ ၁၅ ရက်၊ ယနေ့တွင် အဇာဘိုင်ဂျန်နိုင်ငံ၏ မြို့တော် ဘာကူ၌ ကျင်းပနေခြင်းဖြစ်ပါတယ်။

နိုင်ငံတကာအစည်းအဝေးများတွင် အီရန်၏ တက်ကြွစွာ ပါဝင်မှုသည် အရေးကြီးကြောင်း ဘာဂါအီက အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ယင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ အီရန်၏ ရပ်တည်ချက်ကို ရှင်းလင်းစွာ တင်ပြရန်နှင့် နိုင်ငံတကာအစည်းအဝေးများ၏ စာတမ်းများ၊ ဆုံးဖြတ်ချက်များ ရေးဆွဲပြုစုရာတွင် အီရန်က ထိရောက်သော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နိုင်စေရန်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ဆိုပါတယ်။

နိုင်ငံတကာသံတမန်ရေးရာ လှုပ်ရှားမှုများတွင် ထိရောက်ပြီး တက်ကြွစွာ ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခြင်းသည် အီရန်၏ သံတမန်ရေးမူဝါဒ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ဘာဂါအီက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ 

စီကာအစည်းအဝေးများတွင် အီရန်က အစဉ်တစိုက် ပါဝင်တက်ရောက်နေခြင်းသည်လည်း အဆိုပါမဟာဗျူဟာအတိုင်း ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ရှင်းပြခဲ့ပါတယ်။

သမ္မတနှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတို့၏ အလုပ်များပြားသော အချိန်ဇယားကြောင့် စီကာ၏ သတ္တမအကြိမ်မြောက် အဆင့်မြင့်အစည်းအဝေးတွင် အီရန်ကို နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ဥပဒေရေးရာနှင့် နိုင်ငံတကာရေးရာ ဒုတိယဝန်ကြီးက ကိုယ်စားပြုတက်ရောက်နေကြောင်း အီစ္စမာအီ ဗကာအီ က ထပ်မံအသိပေးခဲ့ပါတယ်။

စီကာအဖွဲ့၏ နောက်ခံသမိုင်းနှင့် အရေးပါမှုကို ရှင်းပြရာတွင် အီစ္စမာအီ ဗကာအီ  က အာရှနိုင်ငံများအကြား အပြန်အလှန်ဆက်ဆံရေးနှင့် ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရေးဆိုင်ရာ ညီလာခံသည် ဒေသတွင်း ဘက်စုံပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အဆိုပါအဖွဲ့ကို အာရှဒေသအတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးကို မြှင့်တင်ရန်၊ နိုင်ငံများအကြား ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ကာဇက်စတန်နိုင်ငံ၏ အဆိုပြုချက်အရ လွန်ခဲ့သော ဆယ်စုနှစ်သုံးခုခန့်က တည်ထောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါတယ်။

လက်ရှိတွင် စီကာ၌ အမြဲတမ်းအဖွဲ့ဝင် ၂၇ နိုင်ငံနှင့် လေ့လာသူအဖွဲ့ဝင် ၁၀ နိုင်ငံရှိကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ထို့အပြင် စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအဖွဲ့ (အီကို — ECO) အပါအဝင် နိုင်ငံတကာနှင့် ဒေသတွင်းအဖွဲ့အစည်း ရှစ်ခုသည် မိတ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းများအဖြစ် စီကာနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြောင်းလည်း ရှင်းပြခဲ့ပါတယ်။

အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက နောက်ဆုံးတွင် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး  ဆယက်ဒ် အဘာစ် အီရတ်က်ကျီ သည် အစ္စလာမ္မစ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအဖွဲ့၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ နှစ်ပတ်လည်အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ရန် အောက်တိုဘာ ၁၇ ရက်၊ စနေနေ့နှင့် အောက်တိုဘာ ၁၈ ရက်၊ တနင်္ဂနွေနေ့တို့တွင် အီရတ်နိုင်ငံ၏ မြို့တော် ဘဂ္ဂဒက်သို့ သွားရောက်မည်ဖြစ်ကြောင်း အသိပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
END / 251